«Πολυτεχνείο» (1973-2018): Πόσο επίκαιρο είναι το μήνυμα του «Πολυτεχνείου»-Γράφει ο Μανώλης Γαλανομάτης

209

%ce%bc%ce%b1%ce%bd%cf%8e%ce%bb%ce%b7%cf%82-%ce%b3%ce%b1%ce%bb%ce%b1%ce%bd%ce%bf%ce%bc%ce%ac%cf%84%ce%b7%cf%82

Άρθρο που δημοσιεύθηκε στην έντυπη έκδοση της «ΝΗΣΙΩΤΙΚΗΣ ΔΙΑΔΡΟΜΗΣ» του Σαββάτου 17 Νοεμβρίου 2018

Ενάντια στο «Πολυτεχνείο» στρέφονται δύο τακτικές: Η μία τακτική είναι της ενσωμάτωσης, που συνίσταται στην σκέψη, ότι λίγο ή πολύ τα συνθήματα του «Πολυτεχνείου» δικαιώθηκαν.

Για να γίνει πιστευτή αυτή η τακτική το μήνυμα και τα συνθήματα του «Πολυτεχνείου» αφυδατώνονται από το όποιο προοδευτικό περιεχόμενο τους και απομένει μόνο ένα τελετουργικό εορτών με κάποιες γενικόλογες ομιλίες και πολύς θόρυβος από ηχογραφήσεις της εποχής εκείνης. Η άλλη τακτική είναι της υπερεκτίμησης του «Πολυτεχνείου δηλ. της απόδοσης στα συνθήματα του «Πολυτεχνείου» περιεχομένου και σημασίας, που δεν έχουν, έτσι ώστε να βγεί το συμπέρασμα, ότι αυτές οι κινήσεις δεν είναι για μας, είναι για ήρωες ή προέρχονται από άλλες καταστάσεις απρόσιτες για μας τους φιλήσυχους πολίτες. Οι δύο αυτές τακτικές αλληλοσυμπληρώνονται προς όφελος του Συστήματος μέσω της παθητικοποίησης των λαϊκών μαζών.

Σκοπός του σημερινού μας άρθρου είναι ν αναδείξει το μήνυμα και τα συνθήματα του «Πολυτεχνείου» στις πραγματικές τους διαστάσεις, γιατί μόνο τότε θα είναι χρήσιμο στην σημερινή κοινωνία.

1) Το σύνθημα «ψωμί»

Το σύνθημα «ψωμί», όταν διακηρύχθηκε το 1973 σήμαινε: μέτρα για άνοδο του βιοτικού επιπέδου του λαού.

Ακόμα και μ’ αυτήν την στενή έννοια το σύνθημα «ψωμί» μένει ανεκπλήρωτο.

Τα Μνημόνια και τα Μέτρα αυτό καταδεικνύουν.

Αν μάλιστα λογαριάσουμε το σημερινό περιεχόμενο του βιοτικού επιπέδου, λόγω του ιστορικά σε παγκόσμια κλίμακα διαμορφωμένου βιοτικού επιπέδου λόγω των διαφορετικών αναγκών και απαιτήσεων, τότε πρέπει να μιλάμε για πισωδρόμηση του συνθήματος «ψωμί». Επομένως η τακτική της ενσωμάτωσης είναι ασύστατη.

Μπορεί όμως κάποιοι να πουν: Ναι αλλά στα άλλα δύο συνθήματα («Παιδεία» και «Ελευθερία») υπάρχει σαφής πρόοδος και δικαίωση.

Απαντάμε: Το σύνθημα «ψωμί» είναι πρωταρχικό και καθορίζει την τύχη των δύο άλλων (=κατά πόσον δικαιώθηκαν).

Τώρα απαντάμε στην θεωρία της υπερεκτίμησης: Παρ’ όλο που δεν δικαιώθηκε το σύνθημα «ψωμί», σήμερα αυτό το σύνθημα έχει πια άλλο περιεχόμενο: «Ψωμί» σημαίνει κοινωνική δικαιοσύνη .

Άρα το σύνθημα «ψωμί» με το περιεχόμενο, που δόθηκε τότε, είναι πια ξεπερασμένο.

2) Το σύνθημα «Παιδεία»

Το σύνθημα «Παιδεία» όπως διακηρύχθηκε τότε (1973) σήμαινε να μπορούν να σπουδάσουν τα παιδιά του λαού δηλ.δωρεάν Παιδεία, χωρίς ταξικές διακρίσεις και με έγκυρα πτυχία στην επαγγελματική ζωή δηλ.με δουλειές για όλους και ανάλογες των σπουδών.

Τι έχουμε σήμερα; Υπάρχει κάποια πρόοδος: Σπουδάζουν έστω με πολλά έξοδα, όσοι θέλουν να σπουδάσουν. Φυσικά τα μεταπτυχιακά παραμένουν προνόμιο όσων έχουν να διαθέσουν περισσότερα χρόνια και περισσότερα έξοδα.

Το μεγάλο κακό είναι η ανεργία των πτυχιούχων και η απασχόληση τους σε απλές εργασίες χαμηλά αμειβόμενες πολύ μακριά από το αντικείμενο  των σπουδών τους. Επομένως η όποια πρόοδος στον τομέα της Παιδείας δεν συνιστά δικαίωση του συνθήματος «Παιδεία» του Πολυτεχνείου». Μέχρις εδώ απαντάμε στην τακτική της  ενσωμάτωσης.

Για την τακτική της υπερεκτίμησης του «Πολυτεχνείου» λέμε, ότι το σύνθημα «Παιδεία» ουδόλως αναφέρεται στο περιεχόμενο των σπουδών. Παρ’ όλα αυτά υπάρχει μια ορισμένη πρόοδος στο θέμα του περιεχομένου των σπουδών: Έχουμε σαφώς ξεκολλήσει από την σκοταδιστική περίοδο της Παιδείας.

Πλην όμως αυτή η πρόοδος στο θέμα του περιεχομένου των σπουδών, δεν ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις της σημερινής κοινωνίας. Επομένως το σημερινό καθεστώς για δικούς του λόγους χωρίς να δικαιώνει το αίτημα «Παιδεία» του «Πολυτεχνείου» ξεπερνά το «Πολυτεχνείο».

Ξεπερνά το «Πολυτεχνείο» όχι όμως τα πλαίσια του Συστήματος.

Σε πολύ γενικές γραμμές σήμερα απαιτούμε την ισορροπία μεταξύ φυσικής και ανθρωπιστικής Παιδείας να την καθορίζουν τα συμφέροντα του λαού και όχι οι εντολές των εταιρειών.

Πέραν τούτου Παιδεία πέραν του Συστήματος σημαίνει κοινωνική προοπτική της φυσικής Παιδείας και επιστημονική βάση της ανθρωπιστικής Παιδείας.

Πρόκειται για μια αλληλοσυμπλήρωση φυσικής και ανθρωπιστικής Παιδείας με διολίσθηση του περιεχομένου της μιας στο αντικείμενο και τους στόχους της άλλης. Φυσική Παιδεία στεγανή από την επίδραση της ανθρωπιστικής γίνεται τεχνοκρατική, ενώ στεγανή ανθρωπιστική Παιδεία από την φυσική Παιδεία γίνεται μετέωρη πέραν κι έξω από τις ανάγκες της κοινωνίας. Το σύνθημα «Παιδεία» του «Πολυτεχνείου» είναι από τη μια μη δικαιωμένο και από την άλλη ξεπερασμένο.

3) Το σύνθημα «Ελευθερία»

Α) Το σύνθημα «Ελευθερία» του «Πολυτεχνείου» εννοούσε την κατάργηση της Δικτατορίας, αλλά όχι του Συστήματος. Επομένως εννοούσε την Ελευθερία του αστικού κοινοβουλίου ,της συγκέντρωσης, της διαμαρτυρίας και της ψήφου. Τώρα ζητάμε Εξουσία του λαού .Τέτοια Ελευθερία το «Πολυτεχνείο» δεν μπορούσε να φανταστεί.

Β) Η Ελευθερία έχει διπλή εξάρτηση: μια άμεση από το «ψωμί» (=την λύση του κοινωνικού προβλήματος) και μια έμμεση από την «Παιδεία».

Σε σχέση με το «ψωμί» (δηλ.με άλυτο το κοινωνικό πρόβλημα) η Ελευθερία θα κινείται μέσα σ ό,τι επιτρέπει το Σύστημα και θα αίρεται κάθε φορά που κινδυνεύει το Σύστημα.

Σε σχέση με τη «Παιδεία» (δηλ.με μια Παιδεία υπηρέτρια του Συστήματος) η Ελευθερία θα είναι μη συνειδητή (=δεν θα είναι προϊόν συνειδητής επιλογής), το οποίο σημαίνει αναιμική Ελευθερία, αφού η Ελευθερία είναι προϊόν της συνειδητότητας και της γνώσης.

Συνολικά μπορούμε να πούμε, ότι το σύνθημα «Ελευθερία» του «Πολυτεχνείου είναι ξεπερασμένο.

Με ξεπερασμένα συνθήματα το «Πολυτεχνείο» είναι ξεπερασμένο ιστορικά. Αυτή η διαπίστωση δεν απαξιώνει το «Πολυτεχνείο».

Απαξιώνει μόνο την τακτική της υπερεκτίμησης (=φανταστικό ξεπέταγμα του «Πολυτεχνείου» πάνω από την πραγματικότητα) Το «Πολυτεχνείο»δεν ξεπέρασε την εποχή του: Δικτατορία έβλεπε, κοινοβουλευτική Δημοκρατία ζητούσε. Οι αιτίες που προκαλούν την κοινωνική αδικία και τελικά τα κάθε είδους αυταρχικά καθεστώτα παραμένουν. Άρα δεν υπάρχει κανένα διαχρονικό μήνυμα του «Πολυτεχνείου»

4) Το μήνυμα του «Πολυτεχνείου»

Κάποιοι βιάζονται και λένε,ότι το μήνυμα του «Πολυτεχνείου» είναι διαχρονικό .Είναι το μήνυμα της Αντίστασης ενάντια σε κάθε καταπίεση.

Αυτοί διαπράττουν τρία λάθη.

α) Δεν υπάρχουν διαχρονικά μηνύματα, όλα τα μηνύματα έχουν ιστορικό χαρακτήρα (=ισχύουν μέσα ορισμένα ιστορικά πλαίσια)

Ακόμα κι αν δεχτούμε ως σωστό το ήδη αναφερθέν μήνυμα, πάλιν δεν είναι διαχρονικό. Ένα τέτοιο μήνυμα δεν έχει νόημα ούτε στην πρωτόγονη κοινωνία του παρελθόντος, ούτε στον κομμουνισμό του μέλλοντος.

β) Το μήνυμα που αναφέρθηκε δεν είναι του «Πολυτεχνείου» αλλά της ταξικά διαφοροποιημένης κοινωνίας. Το μήνυμα του «Πολυτεχνείου» δεν μπορεί να είναι πιο πάνω από τα συνθήματα του με το περιεχόμενο, που δινόταν τότε.

γ) Το μήνυμα του «Πολυτεχνείου» δεν είναι πια επίκαιρο.

Αν το μήνυμα του «Πολυτεχνείου» ήταν επίκαιρο, θα ήταν και λειτουργικό:

Είδατε μήπως να ξεσηκώνεται καμιά Νεολαία με τα Μνημόνια και τα Μέτρα παρακινούμενη από κάποιο μήνυμα του «Πολυτεχνείου»; Επομένως αντί να λιβανίζουμε ένα ξεπερασμένο μήνυμα, καλύτερα θα ήταν ν’ αναλύσουμε την πραγματικότητα της εποχής μας και να βρούμε το πραγματικό μήνυμα, που θα συγκινήσει και θα κινητοποιήσει τις λαϊκές μάζες για ένα καλύτερο μέλλον.