Συμπληρώνονται στις 29 Αυγούστου 2026, 202 χρόνια από την ιστορική Ναυμαχία του Γέροντα, μιας από τις πιο αποφασιστικές συγκρούσεις της Ελληνικής Επανάστασης του 1821, η οποία διεξήχθη στις 29 Αυγούστου 1824 Η ναυμαχία έλαβε χώρα στον κόλπο του Γέροντα (σήμερα Δίδυμα ) και στην ευρύτερη θαλάσσια περιοχή απέναντι από τη Λέρο και την Κάλυμνο.
Η ναυμαχία αποτέλεσε καίρια καμπή στον Αγώνα των Ελλήνων, καθώς ο στόλος υπό την ηγεσία του Ανδρέα Μιαούλη, με την καθοριστική συνδρομή των πυρπολικών της Ύδρας και των Σπετσών, αλλά και μικρών σκαφών από την περιοχή, κατόρθωσε να επιφέρει συντριπτικό πλήγμα στον ενωμένο τουρκοαιγυπτιακό στόλο, που τελούσε υπό τη διοίκηση του Ισμαήλ Γιβραλτάρ και του Χοσρέφ Πασά.
Ιστορικό Πλαίσιο
Μετά την καταστροφή των Ψαρών και της Κάσου, καθώς και την καταστολή της επανάστασης στην Κρήτη, οι Οθωμανοί και οι Αιγύπτιοι επιχείρησαν να εξουδετερώσουν πλήρως την ελληνική ναυτική δύναμη, προκειμένου να προχωρήσουν σε απόβαση στη Σάμο, τις Σπέτσες και εν συνεχεία στην Πελοπόννησο. Ο ελληνικός στόλος, ωστόσο, κινητοποιήθηκε έγκαιρα, καταφέρνοντας μέσα στο καλοκαίρι του 1824 να αποτρέψει τα σχέδια του εχθρού με αλλεπάλληλες νίκες.
Η Ναυμαχία
Η Ναυμαχία του Γέροντα χαρακτηρίζεται ως η μεγαλύτερη της Επανάστασης. Στη σύγκρουση έλαβαν μέρος δεκάδες ελληνικά και εχθρικά πλοία – τουρκικά, αιγυπτιακά, αλγερινά και τυνησιακά.
Παρά τη δυσμενή θέση στην οποία βρέθηκε αρχικά ο Μιαούλης λόγω νηνεμίας, η αλλαγή του καιρού και η αποφασιστική χρήση των πυρπολικών έγειραν την πλάστιγγα υπέρ των Ελλήνων. Ο συνεχής κανονιοβολισμός προκάλεσε σοβαρές ζημιές στον αντίπαλο στόλο, ενώ η πυρπόληση και ανατίναξη της τυνησιακής φρεγάτας με 44 κανόνια αποτέλεσε σημείο καμπής της μάχης.
Ο τουρκοαιγυπτιακός στόλος, διασπασμένος και αποδιοργανωμένος, υποχώρησε προς την Κω, σηματοδοτώντας μια μεγάλη ελληνική νίκη που κράτησε ζωντανή την Επανάσταση.
Οι Μετέπειτα Επιχειρήσεις
Παρά την ήττα, οι Οθωμανοί επιχείρησαν νέα επίθεση στη Σάμο τον Σεπτέμβριο του 1824, αλλά αποκρούστηκαν και πάλι από τον ελληνικό στόλο. Η αποτυχία αυτή, σε συνδυασμό με την ήττα στον Γέροντα, απέτρεψε οριστικά τα σχέδια των Τουρκοαιγυπτίων για απόβαση στο νησί.
Επετειακές Εκδηλώσεις στην Κάλυμνο
Το Επαρχείο Καλύμνου τιμά και φέτος την ιστορική επέτειο με σειρά εκδηλώσεων:
- Ήδη την Κυριακή 16 Αυγούστου 2026: Στο λιμάνι της Καλύμνου πραγματοποιήθηκε με μεγάλη επιτυχία η αναπαράσταση της πυρπόλησης της Οθωμανικής φρεγάτας, αναβιώνοντας τη λάμψη και τη συγκίνηση της μεγάλης ναυτικής νίκης.
ΣΑΒΒΑΤΟ 29 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ 2026
Α. Γενικός Σηµαιοστολισµός από 8 ης πρωϊνής ώρας της 29 ης Αυγούστου µέχρι και τη δύση του ηλίου της 30ης Αυγούστου 2026, όλων των ∆ηµοσίων, ∆ηµοτικών και Κοινοτικών Καταστηµάτων των ΝΠ∆∆, Τραπεζών ιδιωτικών καταστηµάτων, των οικιών και των πλοίων που θα ναυλοχούν στο λιµάνι.
Β. Φωταγώγηση όλων των ∆ηµοσίων και ∆ηµοτικών καταστηµάτων των ΝΠ∆∆ και των Τραπεζών, κατά τις βραδινές ώρες της 29 ης και της 30 ης Αυγούστου 2026.
ΚΥΡΙΑΚΗ 30 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ 2026
΄Ωρα 10.55 : Προσέλευση των Επισήµων.
΄Ωρα 11.00 : Παρουσία της ∆ηµοτικής Φιλαρµονικής, για απόδοση τιµών, θα τελεστεί επίσηµη δοξολογία στον Μητροπολιτικό Ναό του Σωτήρος Χριστού. Θα χοροστατήσει ο Σεβασµιότατος Μητροπολίτης Λέρου – Καλύµνου και Αστυπάλαιας κ. κ. Παΐσιος, συµπαραστατούµενος από τον Ιερό Κλήρο της Πόλης.
Τιµές θα αποδώσουν Στρατιωτικό άγηµα και η Φιλαρµονική του ∆ήµου Καλυµνίων .
Τον Πανηγυρικό της Ηµέρας θα εκφωνήσει ο κ. Σακελλάρης Καμπούρης, Συγγραφέας-Ποιητής.
΄Ωρα 11.30 : Επιµνηµόσυνη δέηση και κατάθεση στεφάνων στο μνημείο του Α. Μιαούλη, στην Κεντρική πλατεία από τις τοπικές Αρχές. Τιµές κατά την κατάθεση στεφάνων θα αποδώσουν άγηµα του Στρατού και η Φιλαρµονική του ∆ήµου Καλυµνίων.
Κατά τη διάρκεια των εκδηλώσεων πλοίο του Πολεμικού Ναυτικού θα ναυλουχεί στο λιμάνι του νησιού και αντιπροσωπεία του θα παραστεί στις εκδηλώσεις
Κυκλοφοριακές Ρυθμίσεις
Με απόφαση του Λιμεναρχείου Καλύμνου, θα ισχύσουν προσωρινά μέτρα για την ομαλή διεξαγωγή των εκδηλώσεων όπως παρακάτω την Κυριακή 30 Αυγούστου 2026 :
.