Τα δρομολόγια Κάλυμνος -Μαστιχάρι με επιστροφή από 1η Μαΐου για “ΗΛΙΑΣ Τ” και “Κάλυμνος ντόλφιν” και προσεγγίσεις στη Ψέριμο.

Σε μια συγκυρία όπου η μνήμη μοιάζει να υποχωρεί μπροστά στην ταχύτητα της επικαιρότητας, το κείμενο «Αγράφη Άμμος» του Καλύμνιου συγγραφέα και ποιητή Σακελλάρη Καμπούρη έρχεται να λειτουργήσει ως αιχμηρή υπενθύμιση. Με αφορμή την Πρωτομαγιά, μια ημέρα ιστορικά συνδεδεμένη με τους αγώνες και τις διεκδικήσεις των ανθρώπων, ο συγγραφέας επιχειρεί μια βαθιά πολιτική και υπαρξιακή ανάγνωση της σύγχρονης ελληνικής πραγματικότητας.

Μέσα από τη δυνατή μεταφορά της άμμου που διαρκώς σβήνει τα ίχνη, αναδεικνύεται το διαχρονικό πρόβλημα της συλλογικής λήθης, αλλά και η συστηματική φθορά αξιών, ταυτότητας και κοινωνικής συνείδησης. Το άρθρο δεν περιορίζεται σε μια διαπίστωση· θέτει επιτακτικά το ερώτημα αν οι σύγχρονοι πολίτες θα συνεχίσουν να βαδίζουν σε ένα έδαφος που διαγράφει τα πάντα ή αν θα επιλέξουν να μετατρέψουν τη μνήμη σε σταθερό θεμέλιο αντίστασης και συνέχειας.

Σε αυτό το πλαίσιο, η Πρωτομαγιά αποκτά έναν νέο, πιο απαιτητικό συμβολισμό: δεν είναι μόνο ημέρα τιμής, αλλά και δοκιμασία ευθύνης απέναντι στο παρόν και το μέλλον.

Παραθέτουμε το άρθρο του Σακελλάρη Καμπούρη:

    ΑΓΡΑΦΗ ΑΜΜΟΣ

Γράφει ο Σακελλάρης Καμπούρης

Σε αυτή τη χώρα, η λήθη, είναι το κλίμα της. 

Οι αγώνες των ανθρώπων, οι κραυγές για δικαιοσύνη, οι θυσίες και οι μικρές καθημερινές επαναστάσεις,μοιάζουν με πατημασιές στην άμμο. Χαράσσονται με κόπο, βαθιά, με την ελπίδα ότι θα δείξουν τον δρόμο σε εκείνους που ακολουθούν. Όμως, πριν προλάβει το αποτύπωμα να στεγνώσει, έρχεται το επόμενο κύμα της επικαιρότητας, ο άνεμος της απάθειας ή η σκόνη της επόμενης κρίσης, και τις εξαφανίζει.

Υπάρχει κάτι το τραγικό, αλλά και κάτι το ηρωικό σε αυτή την επαναλαμβανόμενη απώλεια:

Η αίσθηση ότι κάθε γενιά ξεκινά από το μηδέν, χωρίς τη “στέρεη γη” της κεκτημένης εμπειρίας.

Το γεγονός ότι, παρά τη βεβαιότητα πως η άμμος θα λειανθεί ξανά, οι άνθρωποι συνεχίζουν να περπατούν, να διεκδικούν και να αφήνουν το στίγμα τους.Η ιστορία εδώ δεν γράφεται πλέον σε μάρμαρο, γράφεται σε μιαν ακτή που διαρκώς μεταβάλλεται.

Αν οι αγώνες χάνονται σαν πατημασιές, τότε το πρόβλημα είναι η έλλειψη συλλογικής μνήμης. Όταν μια κοινωνία αρνείται να κοιτάξει πίσω, αναγκάζεται να παρακολουθεί το ίδιο τοπίο να σβήνει ξανά και ξανά. Ίσως, τελικά, ο πραγματικός αγώνας να μην είναι μόνο η ίδια η διεκδίκηση, αλλά η προσπάθεια να μετατραπεί η άμμος σε πέτρα. Να βρεθεί εκείνος ο τρόπος ώστε το επόμενο βήμα να μη χαθεί, αλλά να αποτελέσει το θεμέλιο για κάτι μόνιμο. Μέχρι τότε, η ακτή θα παραμένει καθαρή, προκλητική και επικίνδυνα άδεια, περιμένοντας τον επόμενο που θα τολμήσει να βαδίσει πάνω της.

Η σύνδεση βέβαια της “άμμου που σβήνει” με την πολιτική πραγματικότητα της Μεταπολίτευσης, αναδεικνύει μια σκληρή διαπίστωση οτι η λήθη δεν είναι πάντα φυσικό φαινόμενο, αλλά συχνά ένα μεθοδευμένο εργαλείο. Όταν οι αγώνες χάνονται σαν πατημασιές, δεν φταίει μόνο ο άνεμος, φταίει και η ποιότητα του “εδάφους” που επιλέχθηκε για να χτιστούν οι ζωές μας.

Η στρατηγική της φτωχοποίησης λειτουργεί ως ο “παλιρροϊκός κύκλος” που σβήνει τις πατημασιές:

 Ένας άνθρωπος που αγωνιά για το βασικό εισόδημα και την κάλυψη των αναγκών του, δεν έχει το πλεόνασμα χρόνου ή ψυχικής ενέργειας να υπερασπιστεί τα ιδανικά του. Ο αγώνας για το “είναι” αντικαθίσταται βίαια από τον αγώνα για το “έχειν”.

 Όταν ο πολίτης χάνει τη γη του ή το σπίτι του, χάνει και τη σύνδεσή του με τον τόπο. Γίνεται ένας “νομάδας” στην ίδια του τη χώρα, χωρίς ρίζες που να μπορούν να στηρίξουν έναν μακροχρόνιο αγώνα.

Η μετατροπή του Έλληνα σε “οτιδήποτε μη Ελληνικό” συνδέεται άμεσα με την εξαφάνιση των αποτυπωμάτων στην άμμο. Η ταυτότητα ενός λαού είναι η μνήμη των αγώνων του.

Αν αφαιρέσεις από έναν λαό τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του, τη γλώσσα, την ιστορική συνέχεια, τις αξίες της κοινότητας, τον μετατρέπεις σε μια “άγραφη άμμο”. 

Ο στόχος των πολιτικών αυτών είναι η αντικατάσταση του Πολίτη (που διεκδικεί και θυμάται) από τον καταναλωτή (που δέχεται και ξεχνά). Έτσι, η Ελλάδα παύει να είναι βίωμα σιγά σιγά για τους νεότερους και γίνεται απλώς ένας γεωγραφικός χώρος χωρίς ιστορικό βάθος.

Οι πολιτικές δυνάμεις των τελευταίων δεκαετιών επένδυσαν στο εφήμερο. Υποσχέσεις που κρατούν όσο μια εκλογική αναμέτρηση, μεταρρυθμίσεις που αναιρούνται την επομένη και μια παιδεία που αποκόπτει τον νέο από το παρελθόν του.

Όταν το παρελθόν θεωρείται “βάρος” και το μέλλον “αβέβαιο”, το παρόν γίνεται μια άμμος που γλιστράει μέσα από τα δάχτυλα.

Αν οι αγώνες απο τη δικτατορία ως τα σήμερα, μοιάζουν με χαμένες πατημασιές, είναι γιατί το πολιτικό σύστημα φρόντισε να κρατά την άμμο διαρκώς υγρή και ρευστή και το κύμα να την γλύφει ανηλεώς. Η φτωχοποίηση δεν είναι μόνο οικονομικό μέγεθος· είναι η μέθοδος για να γίνει ο άνθρωπος εύπλαστος, χωρίς αντιστάσεις, ένας “παγκόσμιος υπήκοος” χωρίς πρόσωπο. 

Ας θυμηθούμε βέβαια και τον Αρχαίο μας Ξενοφώντα και το ρητό του που έλεγε “για να υποτάξεις κάποιον, φτωχοποίησε τον”.

Ο μόνος τρόπος να σταματήσει αυτή η διαρκής διαγραφή είναι η συνειδητή απόφαση να πατήσουμε πάνω σε πέτρα, δηλαδή στην αυτογνωσία και στην άρνηση της λήθης, επαναφέροντας το νόημα της ελληνικότητας ως στάση ζωής και όχι ως “φολκλόρ”.

Η Πρωτομαγιά λοιπον, είναι η στιγμή που οι πατημασιές στην άμμο διεκδικούν να γίνουν ίχνη πάνω σε πέτρα. Είναι η μνήμη που αρνείται να σβηστεί, είναι η φωνή που επιστρέφει, ακόμα κι όταν όλα γύρω της δουλεύουν για να την κάνουν να σωπάσει.

Γιατί κάθε Πρωτομαγιά δεν είναι μόνο τιμή στους νεκρούς και στους αγώνες του παρελθόντος, με χορούς και πανηγύρια δίχως νόημα και δίχως γνώση, είναι μια δοκιμασία για το παρόν.Για το αν θα παραμείνουμε θεατές σε μια ακτή που καθαρίζεται διαρκώς ή αν θα σταθούμε εκεί, επιμένοντας να χαράζουμε μέχρι η άμμος να πάψει να υποχωρεί.

Και ίσως τελικά αυτό να είναι το πραγματικό της νόημα: όχι να θυμόμαστε απλώς, αλλά να μην επιτρέπουμε στη μνήμη να γίνει ξανά λήθη.

Σακελλάρης Καμπούρης

Γι αυτό λοιπόν:

Αντισταθείτε

σ’ αυτόν που χαιρετάει απ’ την εξέδρα ώρες ατέλειωτες

τις παρελάσεις………….

Αντισταθείτε στις υπηρεσίες των αλλοδαπών και διαβατηρίων

στις φοβερές σημαίες των κρατών και τη διπλωματία

στα εργοστάσια πολεμικών υλών

σ’ αυτούς που λένε λυρισμό τα ωραία λόγια

στα θούρια

στα γλυκερά τραγούδια με τους θρήνους

στους θεατές

στον άνεμο

σ’ όλους τους αδιάφορους και τους σοφούς

στους άλλους που κάνουνε το φίλο σας

ως και σε μένα, σε μένα ακόμα που σας ιστορώ αντισταθείτε.

Τότε μπορεί βέβαιοι να περάσουμε προς την Ελευθερία.

ΜΙΧΑΛΗΣ ΚΑΤΣΑΡΟΣ

ΚΑΛΗ ΠΡΩΤΟΜΑΓΙΑ ΜΕ ΝΟΥ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ!

εικόνα Φ. Κοράλης 

Η φωτογραφία που έφτιαξε ο φίλος μου ο Φάνης Κ. με το σκουριασμένο δεκάδραχμο και τη φθαρμένη σημαία στην άμμο, αποτυπώνει οπτικά ακριβώς αυτό το αποτέλεσμα. Την υποταγή δηλαδή, μέσω της φθοράς των υλικών και πνευματικών αξιών.

Έντονη ανησυχία και αγανάκτηση εκφράζει ο Μελισσοκομικός Συνεταιρισμός Κω για τη συνεχιζόμενη διακοπή του δρομολογίου Μαστιχάρι–Κάλυμνος, μετά τις ζημιές που υπέστη πλοίο κατά την είσοδό του στο λιμάνι Μαστιχαρίου.

Όπως επισημαίνεται σε επιστολή διαμαρτυρίας, η κατάσταση έχει πλέον ξεφύγει από τα όρια της απλής ταλαιπωρίας, προκαλώντας σοβαρές οικονομικές επιπτώσεις στους παραγωγούς του νησιού, σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη περίοδο για τη μελισσοκομική δραστηριότητα. Οι μελισσοκόμοι κάνουν λόγο για υπέρογκα κόστη μεταφοράς μέσω εναλλακτικών δρομολογίων και ζητούν άμεσες λύσεις, προειδοποιώντας παράλληλα για περαιτέρω ενέργειες σε περίπτωση καθυστέρησης.

Παραθέτουμε ως έχει την επιστολή διαμαρτυρίας του Μελισσοκομικού Συνεταιρισμού Κω

Αξιότιμοι κύριοι/κυρίες,

Ο Μελισσοκομικός Συνεταιρισμός Κω εκφράζει την έντονη αγανάκτηση και δυσαρέσκειά του για τη συνεχιζόμενη διακοπή του δρομολογίου Μαστιχάρι Κω – Κάλυμνος, μετά τις ζημιές που υπέστη το πλοίο ΟΛΥΜΠΙΟΣ ΖΕΥΣ κατά την είσοδό του στο λιμάνι.

Η κατάσταση αυτή έχει πλέον ξεπεράσει τα όρια της απλής ταλαιπωρίας και έχει εξελιχθεί σε σοβαρή οικονομική επιβάρυνση για τους μελισσοκόμους του νησιού. Η αναγκαστική χρήση εναλλακτικών δρομολογίων με μεγαλύτερα πλοία συνεπάγεται υπέρογκο κόστος μεταφοράς, το οποίο πλήττει άμεσα την επιβίωση των παραγωγών και υπονομεύει τη βιωσιμότητα του κλάδου μας.

Τονίζουμε ότι η περίοδος αυτή είναι κρίσιμη για τη μελισσοκομική δραστηριότητα και η παρατεταμένη αδράνεια ως προς την αποκατάσταση του προβλήματος δημιουργεί σοβαρές και μη αναστρέψιμες ζημιές.

Ως εκ τούτου, σας καλούμε να προβείτε άμεσα:

Στην ταχεία και σαφή δέσμευση για το χρονοδιάγραμμα αποκατάστασης των ζημιών του λιμένα.

Στην άμεση επαναφορά του δρομολογίου.

Στη λήψη προσωρινών μέτρων που θα διασφαλίζουν οικονομικά βιώσιμη μετακίνηση για τους επαγγελματίες του κλάδου.

Σε αντίθετη περίπτωση, σας γνωστοποιούμε ότι ο Συνεταιρισμός μας θα προβεί σε κάθε νόμιμη ενέργεια για την προάσπιση των συμφερόντων των μελών του, συμπεριλαμβανομένης της αναζήτησης ευθυνών και αποζημιώσεων για τη ζημία που υφίστανται.

Η ευθύνη για την άμεση επίλυση του ζητήματος είναι επιτακτική και δεν επιδέχεται περαιτέρω καθυστερήσεις.

Αναμένουμε άμεσες ενέργειες και επίσημη ενημέρωση.

Με εκτίμηση

Μελισσοκομικός Συνεταιρισμός Κω

Με επίκεντρο τη βιώσιμη ανάπτυξη και τη διεθνή εκπαιδευτική συνεργασία, η Κάλυμνος φιλοξενεί αυτές τις ημέρες αποστολή μαθητών και εκπαιδευτικών από το Βέλγιο, στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού προγράμματος Erasmus+.

Η επίσκεψη, που πραγματοποιείται σε συνεργασία με το Νικηφόρειο 1ο ΓΕΛ Καλύμνου, περιλαμβάνει σειρά δράσεων περιβαλλοντικής ευαισθητοποίησης και κορυφώθηκε με συνάντηση στο Δημαρχείο, όπου ο δήμαρχος Γιάννης Μαστροκούκος υποδέχθηκε την αποστολή, αναδεικνύοντας τους διαχρονικούς δεσμούς του νησιού με το Βέλγιο.

Παρακάτω το σχετικό δελτίο τύπου από το Νικηφόρειο 1ο ΓΕΛ Καλύμνου

Για το ίδιο θέμα εξέδωσε σχετική ανακοίνωση και ο Δήμος Καλυμνίων, υπογραμμίζοντας τη σημασία τέτοιων πρωτοβουλιών για την εξωστρέφεια και την περιβαλλοντική παιδεία.

Νικηφόρειο 1ο ΓΕΛ Καλύμνου

Εκπαιδευτική αποστολή Erasmus+ από το Βέλγιο στην Κάλυμνο: Συνάντηση με τον Δήμαρχο και δράσεις για τη βιώσιμη ανάπτυξη

Το Νικηφόρειο 1ο ΓΕΛ Καλύμνου υποδέχθηκε με ιδιαίτερη χαρά την εκπαιδευτική αποστολή από το Βέλγιο, η οποία επισκέφθηκε τον Δήμαρχο του νησιού στο πλαίσιο προγράμματος Erasmus με έντονο περιβαλλοντικό προσανατολισμό.

Συγκεκριμένα, 28 μαθητές και 3 εκπαιδευτικοί από το σχολείο Athenee Royal Rene Magritte της πόλης Lessines του Βελγίου βρέθηκαν στην Κάλυμνο, συνοδευόμενοι από τη Nadege Wilfart (οικονομολόγο και συντονίστρια Erasmus), την Carla Wandels (καθηγήτρια Φιλοσοφίας) και τον Rodolphe Dehard (καθηγητή Γεωγραφίας).

Η κινητικότητα πραγματοποιείται σε συνεργασία με τις δύο περιβαλλοντικές ομάδες του Νικηφορείου 1ου ΓΕΛ Καλύμνου και περιλαμβάνει ένα πλούσιο πρόγραμμα δράσεων με επίκεντρο τη βιώσιμη ανάπτυξη και την περιβαλλοντική ευαισθητοποίηση. Οι συμμετέχοντες έχουν την ευκαιρία να γνωρίσουν από κοντά το φυσικό πλούτο του νησιού μέσα από επισκέψεις σε τοπικές επιχειρήσεις, όπως το Chez Yaya στις Καλαμιές, στα αναρριχητικά πεδία της Καλύμνου, καθώς και στην Ψέριμο, όπου έρχονται σε επαφή με τη μοναδική χλωρίδα της περιοχής.

Παράλληλα, το πρόγραμμα περιλαμβάνει συναντήσεις με την ομάδα διάσωσης, δράσεις καθαρισμού παραλίας, καθώς και επιμορφωτικές δραστηριότητες από τις Oceanides του διεθνούς κέντρου έρευνας «Αρχιπέλαγος», ενισχύοντας τη γνώση και την ενεργό συμμετοχή των μαθητών σε ζητήματα προστασίας του περιβάλλοντος.

Κατά τη διάρκεια της επίσκεψης στο Δημαρχείο, ο Δήμαρχος Καλύμνου, κ. Γιάννης Μαστροκούκος, καλωσόρισε θερμά την αποστολή, τονίζοντας τους διαχρονικούς και στενούς δεσμούς του νησιού με το Βέλγιο. Παρουσίασε, επίσης, τις πρωτοβουλίες και τις δράσεις που υλοποιεί ο Δήμος για τη διατήρηση της καθαριότητας και την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος.

Στη συνέχεια, τον λόγο έλαβε ο Αντιδήμαρχος και υπεύθυνος καθαριότητας, κ. Βασίλης Μουσελλής, ο οποίος εξήρε την οικολογική συνείδηση και την ενεργό στάση της βελγικής ομάδας, απευθύνοντας παράλληλα μήνυμα ενθάρρυνσης προς τους μαθητές να συνεχίσουν να αγωνίζονται για την επίτευξη των στόχων και των ονείρων τους.

Από την πλευρά τους, οι μαθητές και οι εκπαιδευτικοί εξέφρασαν τον ενθουσιασμό και την αγάπη τους για την Κάλυμνο, δηλώνοντας «ερωτευμένοι» με τη φυσική ομορφιά του νησιού, αλλά και με τη φιλοξενία και την καλοσύνη των κατοίκων του.

Η επίσκεψη αυτή αποτελεί ένα ακόμη παράδειγμα της δυναμικής εξωστρέφειας της Καλύμνου και της σημασίας των διεθνών εκπαιδευτικών συνεργασιών στην καλλιέργεια περιβαλλοντικής συνείδησης και πολιτισμικής ανταλλαγής.

Δελτίο τύπου Δήμου Καλυμνίων

Ο Μάης, ο πιο λουλουδιασμένος και αισιόδοξος μήνας του χρόνου, δεν είναι απλώς μια εποχική μετάβαση· είναι μια ζωντανή γέφυρα που ενώνει το παρόν με το παρελθόν, τη μνήμη με την παράδοση. Στο εξαιρετικό αυτό άρθρο, η πένα του Γιάννη Αντ. Χειλά δασκάλου, συγγραφέα,λαογράφου,υπεύθυνου του Ναυτικού Μουσείο Καλύμνου, μάς ταξιδεύει στην παλιά Κάλυμνο, εκεί όπου η Πρωτομαγιά δεν ήταν απλώς μια γιορτή, αλλά ένα βίωμα βαθιά ριζωμένο στην καθημερινότητα, στις γειτονιές, στις οικογένειες και στις ψυχές των ανθρώπων.

Με λόγο γλαφυρό και νοσταλγικό, ξετυλίγει εικόνες μιας άλλης εποχής, όπου τα λουλούδια, τα τραγούδια και τα έθιμα γίνονταν τρόπος ζωής, και η «Παράδοση» στεκόταν οδηγός και συνοδοιπόρος. Από τα στεφάνια της Πρωτομαγιάς μέχρι τις μνήμες του Λαφασιού και τη ναυτοσύνη του νησιού, κάθε λέξη ανασαίνει ιστορία, πολιτισμό και αγάπη για τον τόπο.

Ένα κείμενο που δεν διαβάζεται απλώς· βιώνεται. Και μας καλεί, ιδιαίτερα αυτές τις μέρες, να θυμηθούμε, να νιώσουμε και —ίσως— να ξαναβρούμε ένα κομμάτι από την αυθεντικότητα που αφήσαμε πίσω

Μήνας Μάης ο Λαφασιώτης

 Λαογραφικές και πολιτισμικές καταγραφές για το μήνα Μάιο,  από την παλιά Κάλυμνο.

Ο Μάϊος μας έφτασε, εμπρός βήμα ταχύ // να τον προϋπαντήσουμε παιδιά στην εξοχή.

Αρχές της δεκαετίας του 1960. Στη γειτονιά “Θένια” της ενορίας Τιμίου Προδρόμου στο “Χωριό” – Χώρα-  Καλύμνου. Η  «Παράδοση» μαζεύει τα λουλούδια της πρωτομαγιάς και τα πλέκει στεφάνια στα κεφαλάκια των «λουλουδιών»  της γειτονιάς. Δάσκαλοι, γονείς και  παιδιά, μικροί και μεγάλοι γιορτάζουν τον ερχομό του Μάη, με στεφάνια από πολύχρωμα λουλούδια   στο κεφάλι, με τη χαρά στα πρόσωπα, με τραγούδια της πρωτομαγιάς, όπως “Λουλούδια ας διαλέξουμε και ρόδα και κρίνα // κι ελάτε να μπλέξουμε στεφάνια με κείνα //στο Μάη που σήμερα προβάλλει στη Γη” και “ Ο Μάιός μας έφτασε εμπρός βήμα ταχύ, να τον προϋπαντήσουμε παιδιά στην εξοχή ....” κ.α. τηρώντας πιστά την παράδοση, τότες που  τα σχολειά, μαζί με την οικογένεια ήταν θεματοφύλακες της πολιτιστικής ταυτότητας του τόπου μας. Δάσκαλοι, μαθητές και γονείς σε παράταξη   τριγυρνούσαν  όλα τα δρομάκια της ενορίας τους και υμνούσαν τις ομορφιές της Άνοιξης, τον έρωτα για τη ζωή, τη δύναμη της Φύσης, που τον Απριλο- Μάη “βρίσκει την καλή και τη γλυκιά της ώρα.”   Απρίλης με τα λούλουδα και Μάης με τα ρόδα. Με τόσα χαρούμενα παιδικά προσωπάκια, με εξαίσιες ποιητικές μελωδίες εμπνευσμένες από μεγάλους ποιητές, που διδάσκονταν  στα σχολειά,  με χρώματα κι αρώματα λουλουδιών, πώς να μην αναγαλλιάζει η ψυχή κι θύμηση να γίνεται βάλσαμο!

***

        Η  επιστροφή στις ρίζες, ανοίγει δρόμους.  Δρόμους να βρεις τα γεννοφάσκια της γενιάς σου,  να ξανασμίξουν οι φαμελιές. Δρόμους να επιστρέψεις στους χώρους που γεννήθηκες, στις αλάνες που έπαιξες και μεγάλωσες με τους φίλους σου, στα ακροβράχια και στα πουντάρια,  που έκανες βουτιές και ψάρευες, δρόμους για να επιστρέψεις εκεί  που «οι μνήμες δεν έχουν αρχή, αλλά  ούτε και τέλος». 

            Ακολουθώντας αυτή την αρχή, τακτικά, καθημερινά θα έλεγα, βρίσκομαι στο Λαφάσι, στους   χώρους του καρνάγιου – ταρσανά,  όπου δραστηριοποιούνται επαγγελματικά «Οι Γλάροι» (οικ. Γέρο –   Γλάρου – Ι. Χειλά) – η Γλαροφαμελιά μου,  εδώ και εκατόν τριάντα χρόνια, αλλά και όλο το σινάφι των άλλων καραβομαραγκών – ταρσαναζήδων (οικογένειες Γ.  Σαρούκου – Τρπολίτηδες και Ι.  Χαλίκου).   Καμαρώνω όλους τους μαστόρους της νέας γενιάς, γιατί επιμένουν να  κρατούν δυναμικά την παραδοσιακή τέχνη του καραβομαραγκού, Θαυμάζω τα ομορφοκαμωμένα παραδοσιακά σκαριά, κουβεντιάζω με παλιούς και νέους θαλασσινούς (καπεταναίους και πληρώματα) και τελικά «δένομαι» μαζί τους, τσουρμάροντας, νοερά, συντροφοναύτης, συνταξιδιώτης σε πέλαγα γαλήνια μα και φουρτουνιασμένα!

Παραμονή της φετινής Πρωτομαγιάς,  απομεσήμερο στον ταρσανά και νάσου βλέπω την αγαπημένη μου φιλενάδα την «Παράδοση»  να περνά,  ανάμεσα από τα τραβηγμένα στη στεριά καΐκια. Μου φάνηκε προβληματισμένη,  Συναπαντηθήκαμε και χαιρετιστήκαμε όχι και τόσο εγκάρδια.

  – Δάσκαλε, μου είπε, κάπως… θυμωμένα, καιρό έχεις να ξεφανείς;  Πού ήσουν τόσον καιρό χαμένος και σε αναζητούσαμε; Το ξέρεις ότι μας λείπεις;

                   Κατάλαβα τι εννοούσε….

      – Και συ μού ‘λειψες, μα… πρέπει να γνωρίζεις  «φιλενάδα» μου, πως, η καταγραφή σου είναι υπόθεση δύσκολη και πολύ υπεύθυνη. Θέλει και το χρόνο της, να μαζευτούν τεκμηριωμένα στοιχεία.  Έχεις  όμως και συ το μερίδιο της ευθύνης σου. Όταν έπρεπε, τότες που όλα τα έμορφα και τα πρεπούμενά σου ήταν ζωντανά και βιωνόταν στην καθημερινότητά μας, αντί να κάτσεις με τη φαμελιά σου, στα «γονικά» σου, να  νεμαζέψεις το σπιτικό σου, σαν καλή νοικοκυρά, να  τιμαρέψεις τα τζοβαΐρια σου,  σου άρεσε να ξενοφέρνεις και να τριγυρνάς –  «όπου γάμος και χαρά κι η…Βασίλω πρώτη» – και να χορέβγεις  σαν τη σουσουρλού!  Και..« δώστου λύρα και βιολί, να χορεύουν οι λωλοί»!  Κατάντησες να μην έχεις ούτε ένα κατζί (αποθηκάκι, χαμόσπιτο – κατωάκι) να βάλεις την κεφαλή σου!

Καλά στο ήλεε ο πάρβας σου ο Σεφίλης,  ‘που τ’ Αργινώντα.

        –  «Παρέα ήκανες με τους αριστοκράτες κι… ηξέχασες, πως ταπεινά  ηθράφηκες μαζί με τις πραάτες» (μτφ. με βοσκούς, θαλασσινούς, ξωμάχους, απλοϊκούς ανθρώπους). Αυτοί είναι που σ’ ανέθρεψαν και σού ’μαθαν τα σωστά και τα πρεπούμενα!

            Αφέθηκες και μουρδώθηκες σε χέρια ψευτοκουλτουριάρηδων, που μεγάλωσαν  χωρίς λαϊκές  ρίζες και σου άλλαξαν χαρακτήρα. Παρδαλοφέρνεις φιλενάδα και τώρα ζητάς να νεμαζέψεις   τα ασημάζευτα!  Μόνο, λάαζε μπρος σου,(έχε το νου σου) όσο μπορείς, = «Γύρνα τις πλάτες σου  στο μέλλον, το μέλλον που φτιάχνουν οι άλλοι, χωρίς εσένα. Χωρίς να σε ρωτήσουν  σε παραμορφώνουν… και σε κάνουν όπως το θέλουνε· σαν τα μούτρα τους! Μην γίνεις συνένοχος  στα έργα που σκαρώνουν στα μέτρα τους.  Μείνε μονάχα  στο παρόν, να σώσεις οτιδήποτε αν σώζεται….. Κράτα τον πόντο σου (την ταυτότητά, την αξιοπρέπεια σου )! Το αληθινό και να θέλεις να το αλλοιώσεις δεν το μπορείς. Αυτό κάποια μέρα, πίστεψέ το,  θα γίνει  η μαγιά  – το προζύμι για τις νέες μας γενιές. Τίποτα δεν πάει χαμένο!»

Για πού τό  ‘βαλες όμως,  τέτοια ώρα;

– Έχεις δίκιο, μου απάντησε με κατεβασμένο βλέμμα.  Ναι, αργά το κατάλαβα, μα καιρός να βάλουμε τα πράματα σε τάξη, όσα προλάβουμε κι όσο  μπορούμε. Το γνήσιο και το αληθινό δεν χάνει ποτές την αξία του!  Αυτοί που μας διαβάζουν το καταλαβαίνουν και το ασπάζονται, γιατί τους λείπουμε κι αρχίζουν  να το βιώνουν και να το περνάνε και  στις νέες γενιές, που πρέπει να γνωρίσουν το γνήσιο παρελθόν τους!

 Και συνέχισε:

– Ξεχνάς όμως τι μέρα έχουμε αύριο; Πρωτομαγιά, τα λούλουδα γιορτάζουν ! «Έφτασε ο Μάης ο γλυκός με τα πολλά λουλούδια // ας τον καλοσωρίσουμε με γέλια και τραγούδια”  Κλούθα μου το λοιπόν να πάμε «να πιάσουμε το Μάη», να μαζέψουμε λουλούδια απ’ τα χωράφια για να κάνουμε πρωί – πρωί το πρωτομαγιάτικο στεφάνι, να  θυμηθούμε και να κουβεντιάσουμε για  τα παλιά, τα ήθη και έθιμά του,  τις δοξασίες, γι αυτόν τον λουλουδάτο μήνα και να τα καταγράψουμε, όπως κάναμε και για το μήνα «Σεπτέμβρη τον … Καλύμνιο» και για «το Μάρτη τον παλουκοκαύτη».   Ανάγκη πάσα να διασώσουμε τα παλιά,  να μείνουν έστω και στα χαρτιά, μπας και βρεθούν κάποιοι και  νοήσουν την αξία τους και νετιναχτούν!

 Με βρήκε σύμφωνο. Ήταν απόλαυση να την ακολουθείς και να μαθαίνεις απ’ αυτήν!                

 – Θα’ ρθω της είπα, αλλά αυτή τη φορά θα γράψουμε για τον «Μήνα Μάη τον Λαφασιώτη» και για το  «Λαφάσι», την περιοχή που μεγαλώσαμε, την περιοχή που βρίσκεται σήμερα  το καρνάγιο – ο ταρσανάς του νησιού μας και  που είναι ένα βήμα έξω από την πολιτεία της Καλύμνο

Δεκαετία του 1930. «Λαφάσι», το καρνάγιο του νησιού της Καλύμνου. Εκεί μεταφέρθηκαν, από την παραλιακή ζώνη της νεόκτιστης σφουγγαροπολιτείας, που βρισκόταν πρώτα,   όλες οι ναυπηγικές και επισκευαστικές δραστηριότητες του ναυτόκοσμου του νησιού.

Σαν περιοχή  με την ονομασία «Λαφάσι» αναφέρεται σε έγγραφα του 1890, η δε παραπλήσια περιοχή, όπου μεταφέρθηκε το λεπροκομείο, ως  «Μέσα Λαφάσι» και μετονομάστηκε ως «Παναγιά των Λουβών», από το εκεί εκκλησάκι της Παναγιάς

 Για την ονομασία αυτή, η οποία προφανώς δόθηκε την εποχή της ενετοκρατίας στο νησί – οι Ιταλοί ήρθαν ως κατακτητές το 1912 –  δεν έχουμε ακριβή στοιχεία της ετυμολογικής ερμηνείας. Σύμφωνα με την ερμηνεία που δίνεται στο «Γλωσσικό Ιδίωμα της Καλύμνου» του Αναγνωστηρίου «Αι Μούσαι», πιθ. να προέρχεται από το λωβ-άσι (λωβός – λουβός – λουβιάρης – λουβιασμένος) επειδή στην περιοχή άλλοτε ήταν τόπος διαμονής των λωβών  – λεπρών (Μέσα Λαφάσι – νυν περιοχή αποθηκών Ν.Βουβάλη  και Έξω Λαφάσι – ταρσανάς – Παναγιά Λωβών ). Μπορεί να στηριχτεί επίσης  και στο αρχαίο λάππη ((πλευρά – ριζόκομμα ή ράχη βουνού) υποκ. λαππάσιον – Λαφάσιον ). Πράγματι η περιοχή ήταν ριζόκομμα αμμουδάρας, κάτω ακριβώς από τον Ι.Ν. του  Αγίου Στεφάνου, ο οποίος όμως χτίστηκε σε πετρώδη και στέρεα πλατσίτζια. Στα αμμουδερά  ριζοκόμματα χτίστηκαν οι σφουγγαροαποθήκες Βουβάλη και τα σπίτια των ενοριτών κάτω ακριβώς από την εκκλησία.

Μια άλλη εκδοχή για την  ονομασία Λαφάσι,   θα  μπορούσε να  στηριχθεί  ακόμη και  στην  εννοιολογική σημασία της ενετικής – ιταλικής λέξης  La facies,> Lafaci–es> Lafaci,> ελλην. Λαφάσι (το), που σημαίνει τοποθεσία με όψη – θέα  μαγευτική.  Πιστεύω ότι η ονομασία αυτή δόθηκε για την ξεχωριστή σε ομορφιά θέα της στενής ρεματιάς, η οποία  καταλήγει  στον  μαγευτικό  όρμο του Λαφασιού!

Τα Λαφάσι τη δεκαετία του 1960. Η μαγευτική θέα του τοπίου, η πεντακάθαρη θάλασσα, η γοητεία της ναυτοσύνης και της ναυπηγικής παράδοσης σε συναρπάζουν.  Εδώ για χρόνια χτίζονται, τα μοναδικά σε  τέχνη σφουγγαράδικα και ψαράδικα πλεούμενα.. Εδώ χτυπά η καρδιά και πλάθονται τα όνειρα του ναυτόκοσμου του νησιού μας!

***

Συντροφιά με την «Παράδοση», πήραμε το χωματένιο δρομάκι ανάμεσα απ’ τα καΐκια και τις καραβοπαράγκες του ταρσανά,  που οδηγεί στο ανατολικό πλαΐ πάνω απ’ το καρνάγιο, περνώντας πρώτα μπρος από το σπιτάκι, με το μικρό στο πλάι του  καφενεδάκι,  της οικογένειας του μπάρμπα – Σακελλάρη Τηλιακού (πρωτομάστορα στο καλαφάτισμα καϊκιών)  και της γυναίκας του της κυρά – Μαρίας. Πόσες μνήμες, πόσες γραφικές σκηνές (πριν εβδομήντα …. χρόνια τώρα) σ’ αυτόν τον χώρο!  Η πυκνόφυλλη αμπελοκρεβατίνα –  κληματαριά, τα δυο τρία τραπεζάκια με τις καρέκλες στην αυλή με τα λουλακένια πεζούλια,  κατάφυτα από γλάστρες με λογιών λογιών  λουλούδια (βασιλικοί πλατύφυλλοι, μοσχομπίζελλα, σκρίνοι, φρέσες, μισκοκαρφιές – γαρύφαλλα κ.α.). Μια μικρή όαση ξεκούρασης για τους θαλασσινούς, που μερεμέτιζαν τα πλεούμενα και  που «μες στο ψήμα του Λαφασιού – καρνάγιου» έβρισκαν λίγη δροσιά πίνοντας ένα καφεδάκι με κρύο νερό από τη λαΐνα (στάμνα), πού ‘ταν στο περβάζι,  και τη δρόσιζε τ’ αγέρι απ’ το ανοιχτό παράθυρο του Πουνεντο – Μαΐστρου. (Β.Δ. ανέμου)

Περάσαμε και τις παραθαλάσσιες από ηφαιστιγενές υλικό (πορσελάνα) μολιές, με το ταμπακιό των «Γρύληδων» (οικογένεια Ν. Κλήμη) καθώς και το και το ερειπωμένο πετρόκτιστο ταμπακιό (βυρσοδεψείο) του Τομάζου, ανεβήκαμε και το χορταριασμένο  πλακόστρωτο κλιμακωτό μονοπάτι που καταλήγει στο ξωκλήσι της Παναγιάς των Λουβών, στο «Μέσα Λαφάσι».  Η γύρω περιοχή, παρά την πολύχρονη εγκατάληψή της   (γκρεμισμένες κουμούλες, χέρσα χωράφια ρουμανιασμένα από λουλουδιασμένα αγριόχορτα  κι αγκάτθους, εδώ και δεκαετίες, δεντριά άλλα με ξεραμένους κορμούς κι άλλα να ψυχορραγούν αφρόντιστα από την αποτισσά) την εποχή αυτή – Μάης μήνας – έμοιαζε με μια πανέμορφη ανθοδέσμη όπου κάθε αγριολουλουδάκι της στόλιζε το κάνιστρο της Φύσης.

Κι η Παράδοσή μας όλο και μάζεψε τα λουλούδια που χρειαζόταν για το μαγιάτικο στεφάνι της, Έκοψε κίτρινες μαργαρίτες από αγριομαράκους, ασπρολούλουδα, παπαρούνες, κάποια τριανταφυλλάκια από γέρικη αναρριχώμενη αγριοτριανταφυλλιά, έκοψε ένα κλωνί από ασπροσυκιά με ολοπράσινες συκοφύλλες,   έβγαλε  μ’ ένα (α)ξινάρι  πού ‘φερε μαζί  της, τρεις – τέσσερις  μονόχαλες σκορδούλες, να δώσει και στις γειτόνισσές  της  και έκοψε από ένα γκρεμαράκι κάμποσους γουρλομμάτες.  Αφού  ‘πογέμισε ένα ολάκερο πανέρι, καθίσαμε σε μια πλάτσα και βάλαμε κάτω τους λογισμούς μας, μπας και μπουν κάποια  σε τάξη.  Είχε πέσει και  το σούρουπο και μεθυσμένοι από τη γαλήνη του τοπίου, το άρωμα του θυμαριού και της αλισφακιάς φέραμε μια ματιά στο γύρω χώρο.       

Η Παράδοση, συνεπαρμένη και «μαγεμένη» από το πνεύμα του Μάη, άρχισε να εξιστορεί.:

        – «Θα γυρίσουμε πίσω στα παλιά, στα μέσα  της δεκαετίας του 1950. Όλη αυτή η ρεματιά του Λαφασιού, που σήμερα βρίσκεται το εργοστάσιο της ΔΕΗ και η «τσιμεντογειτονιά» των νεόκτιστων σπιτιών, από  την παραλία πού ‘ναι το καρνάγιο, μέχρι πάνω, (βόρεια) στο μπάσιμό της με τα Κότσινα γκρεμά, που βρισκόταν η μάντρα και τα κτήματα της φαμελιάς των Κουτελλάδων, καθώς και το ντάμι του μεγαλοχασάπη Μικέ Κουλιά, ήταν μια ξεχωριστή όαση, ένας σωστός παράδεισος μες στην ξεραΐλα των γύρω από αυτή βουνών.

Η ρεματιά κατάφυτη με του κόσμου τα δεντριά,  όλα φυτεμένα με αγάπη για τη γη,  με κόπο και ιδρώτα  ( συκιές, αμυγδαλιές, ελιές, φραγκοσυκιές, κλήματα, δαμάκια με σπορές από στάρια,  κριθάρια, κουτσές, αρακάδες, καμπιλιές)  και λουλούδια όλων των λογιών. Δεν είχε σπιθαμή γης που να μην την έσκαβαν!

Κι ανάμεσά τους οι αγροικίες  των λιγοστών μόνιμων κατοίκων της περιοχής με τα κηπούλια τους, με τα ζωντανά τους (κατσίκες, πουλερικά κ.α.). Ζωή φτωχικάτη,  απλή, μα  τρισευτυχισμένη!

Στο έμπα του Λαφασιού, ερχόμενος από τη λιμανίσια Πόθια, ψηλά στον Τρούλο με τους Κρεμαστούς, (απότομα ψηλά ακροβράχια από τα οποία « έδωναν» τις βουτιές τους όλα τα Καλυμνάκια), δέσποζε το σπίτι του βοσκού Μιχάλη Μπαϊράμη (Δημητρίας), σπουδαίου τσαμπουνιστή. Κάτω στο Καρνάγιο η οικογένεια του Σακελλάρη Τηλιακού. Πιο ψηλά, προς το Ταμπακιό, της Νικητάδαινας Κουτελλά, πού ‘χε γαμπρό τον Κουρούνη τον Αντώνη  με τα «Κουρουνάκια» τους. Τι γραφικότητα να βλέπεις «Κουρουνάκια» και «Γλαράκια» να τσαλαβουτούν μαζί  θεόγλυμνα στα πεντακάθαρα νερά και να βολτάρουν μες σε  καϊκόβαρκα!

 Μες στη ρεματιά, περιποιημένα τα χωραφάκια με το σπιτάκι τους του Αντώνη Κουτσουράη, του Αναστάση Καρανικόλα, πού’ταν και πρωτομάστορας στα σιδερικά των καϊκιών, του «Θεμέλιου»  Καραγεωργίου, το γραφικό καφενεδάκι του Μάρκου του Μιχάλη, το κτηματάκι της Φραγκούς και του Ξενοφού (Ξενοφώντα) Καριώτη.  Στο κέντρο το σπιτάκι του Λουκά με το πηγαδάκι του, που από ημίγλυφο νερό του πορεύονταν οι γύρω κάτοικοι. Προς τα αριστερά (Β.Δ.) το αγρόκτημα της Θεμελίνας της Μακαούναινας, με τα πεντανόστμα φραγκόσυκα και το μπακαλικάκι του άντρα της του Νικήτα Μακαρούνα, πού’ ταν και για χρόνια επίτροπος στον Άγιο Στέφανο.

Και σαν ερχόταν το καλοκαίρι, μετά τις εξετάσεις των δημοτικών σχολείων, η ρεματιά γέμιζε από «καλύβες». Κάθε σκιερό δέντρο από κάτω και μια καλύβα, από τσουβάλες, πάνες και σεντόνια για την καλοκαιρινή εξοχή. Φαμίλιες ολόκληρες, με ένα μαντρί από παιδιά η κάθε μια,  ζούσαν αμέριμνα την καθημερινότητα. Κι οι άντρες που έλειπαν τους καλοκαιρινούς μήνες,  πάλευαν στη θάλασσα  για το σφουγγάρι και στα ψαρέματα1 Μπάνιο και  βουτιές καρφωτές και φουντανέλες) από τα ακροβράχια των «Κρεμαστών»,  όλη μέρα στην πεντακάθαρη παραλία.

Οι «Κρεμαστοί» με τον «Τρούλο» τους ψηλά,  στην περιοχή  Λαφάσι Καλύμνου, όπου όλα σχεδόν τα « παιδιά»,  της περιοχής (ατρόμητοι έφηβοι αλλά  και… μεγάλοι), δοκίμαζαν τις καταδυτικές δεξιότητές τους, βουτώντας από τα ψηλά ακροβράχια με  καρφωτές βουτιές ( (βουτιές με το κεφάλι)  και φουντανέλες, (βουτιές με τα πόδια) ) όλη μέρα στην πεντακάθαρα νερά. Απέναντι η πρώτη γειτονιά – ενορία του Αγ. Στεφάνου, το μοναστήρι της «Βαυαλίνας» -« Της του Θεού  Ειρήνης»  και οι σφουγγαραποθήκες του Ν.Βουβάλη.

***

Ξεχωριστή ομορφιά είχαν, τις μέρες της «Καλοκαιρινής εξοχής», τα βραδινά πισπερίσματα,  σαν άναβαν οι λάμπες πετρελαίου ή κανένα λουξ.  Παρέες παρέες, από τις γύρω καλύβες, μόνιαζαν κι έστηναν ένα μοναδικό σμίξιμο γειτονιάς! “Κουβεντολόι”, για όλους και για όλα, ιστορίες πραγματικές μα και παραμυθάτες και στο τέλος “ τραγούδι όξω φωνή” ! Τραγούδια “καλημερίσματα” για τούς σφουγγαράδες που έλειπαν, τραγούδια της ξενιτιάς, πεισματικά, πειράγματα, γέλια ασταμάτητα «μέχρι δακρύων», ξεφωνητά, ως τις πρώτες πρωινές ώρες. Και πώς να μην ζηλέψει, τις ώρες εκείνες, το τριζόνι στο άκουσμα του ήχου  της βοσκαρουίστικιας  τσαμπούνας του Μιχάλη Μπαϊράμη – της «Δημητρίας» και του Γιάννη Κουτελλά, που συνόδευαν όλο εκείνο το αυθόρμητο ξεφάντωμα της ψυχής!  Όλα ήταν ένα «ξεπλάντασμα» από τη βιοτική μέριμνα!

Σ’ αυτούς τους χώρους, παραμονές της Λαμπράς, έβγαιναν να βοσκήσουν τα πασχαλιάτικα αρνιά τους όλα τα παιδιά των ενοριών της Παναγιάς της Υπαπαντής (Κουβούσαινας) και του Αγίου Στεφάνου. Μικροί ποιμένες όλη μέρα στο βοσκιό, να μαζέψουν κανένα καρακατσούνι, κανένα αξινά, να κλέψουν κανένα αμύγδαλο ή λίγα φρέσκα κουτσά.  Νηστεία όλη μέρα και το βράδυ στην  εκκλησιά, για τα Άγια Πάθη. Μέρες Άγιες, μέρες κατάνυξης ,  μέρες ευλογημένες, που καρφώθηκαν βαθιά στη ψυχή μας και … πώς να λησμονηθούν;  

Και σαν ερχόταν η παραμονή της Πρωτομαγιάς, σμάρι οι κοπελούδες, παρέες παρέες, πλημμύριζαν την ποταμιά και τα γύρω πλαΐτζια της,  για να  «πιάσουν το Μάη», μελωδικά τραγούδια για το Μάη, χαρούμενες φωνές και κακαριστά γέλια, σαν από στηθάτες περδικοπούλες, από τα ερωτικά πειράγματα για τον Μάη, τον ερωτικό! Τα λουλούδια αυτά θα τα έβαζαν σε δοχεία με νερό, για να τα κρατούν δροσερά μέχρι το πρωί, πριν βγει ο ήλιος.

Το στεφάνι γινόταν από λογής λογής αγριολουλούδια, που απλόχερα μοίραζε η Φύση, αλλά και απ’ αυτά που οι καλονοικοκυρές φρόντιζαν να έχουν σε μερικές γλάστρες ή σ’ ένα κηπουλάκι στην αυλή τους. Δεν έλειπαν βέβαια και τα κλεψιμιά λουλούδια από κήπους, σε βραδινά γιουρούσια. «Αναστέναζαν» οι κήποι, αναστέναζαν και φουρκιζόταν  και οι νοικοκυρές, που πατθαλαλούσαν = «Ε. που να σας τα δω  κουτσουκλισμένα τα κουλά σας, όπως κουτσουκλίσατε τις βιολέντες  και τους σκρίνους μου! »

Ασπρολούλουδα, παπαρούνες, κίτρινες μαργαρίτες από μαράκους, κλωνί από ασπροσυκιά ή αλυτσά, σκορδούλα  μονόχαλη για το γούρι και το διώξιμο κάθε κακού , βλαστό από κλήμα,  στάχυ μεστωμένο, – δυναμωμένο, τριατάφυλλα, φρέσες κ.α. Στην πολύχρωμη λουλουδάτη σύνθεση απαραίτητος κι ο γουρλομάτης, που με το μίσχο του έκαναν αιμάτινα σημάδια στο πάνω μέρος της παλάμης. Πίστευαν πως ήταν το αίμα από το ακάνθινο στεφάνι του Χριστού. Ο γουρλομάτης  προφύλασσε την οικογένεια από το κακό μάτι!

Το στεφάνι το κρεμούσαν στα κάγκελα του μπαλκονιού, να το βλέπει όλη η γειτονιά, ή στο φεγγίτη της κεντρικής πόρτας του σπιτιού. Οι ταβερνιάρηδες εκτός από το κύριο στεφάνι στην πόρτα της ταβέρνας τους, έφτιαχναν κι από ένα μικρότερο για κάθε βαρέλι. Οι. ναυτικοί για το καΐκι τους, ψηλά στο  κατάρτι της πλώρας,  στις βάρκες,, ακόμα και στα ζωντανά τους, στα μουλάρια και τους γαϊδάρους τους. Ήταν οι εορταζόμενοι! Λουλούδια και στο κεφάλι του ο καθένας, λουλούδι και στ’ αυτί ιδίως, ένα κλωνί βασιλικό ή μισκοκαρφιά – γαρίφαλο “Γαρίφαλο στ’ αυτί και … πονηριά στο μάτι” ,  στρόπφοι – κολιέ από ασπρολούλουδα και μαργαρίτες περασμένες, μια – μια, με βελόνα σε κλωστή του καρελιού. Το στεφάνι θα έμενε στη θέση του μέχρι τ’ Αη – Γιαννιού, (24 Ιουνίου) όπου θα το έριχναν να καεί στις φωτιές του Κλύδωνα, με του « Άη – Γιαννιού τα’ ατσάλι»

Σφουγγαράς μες στο καϊκόβαρκο, πρωί- πρωί πριν σκάσει ο ήλιος, μεταφέρει το στεφάνι της πρωτομαγιάς στο σφουγγαροκάικο – τον αχταρμά του, «το δεύτερο σπιτικό του»,  που βρίσκεται φουνταρισμένος αρόδο στο λιμάνι.  Θα ανεβεί στα ξάρτια και θα το κρεμάσει στο πιο ψηλό σημείο του καταρτιού – στον «σταυρό του αλμούρου.». Η Παράδοση, σε στεριά και θάλασσα, έδινε νόημα και ξεχωριστή ομορφιά στην καθημερινότητα!

***

Και ενώ στο σπίτι  φτιάχνοταν το στεφάνι, από πολύ νωρίς  προτού να καλοφέξει  και πριν σκάσει ο ήλιος τις ηλιαχτίνες του, οι γυναίκες πήγαιναν να φέρουν   απ’ τα ξεμοναχιασμένα  πηγάδια “το αμίλητο νερό” Σ’ όλη τη διαδρομή είχαν  το στόμα τους κλειστό. Κανέναν δεν χαιρετούσαν, ούτε καλημέριζαν. “Μόνο βουά και σκυφτά”, ωσότου  φτάσουν στο σπιτικό τους. Με  το αμίλητο νερό θα πλυθούν οι άνθρωποι του σπιτιού θα πρωτοπιούν για να πάρουν ζωή και δύναμη, θα ραντιστούν και τα υποστατικά, τα ζωντανά για να ξορκιστεί το κάθε κακό!

Άλλες γυναίκες πάλι, ανήμπορες, έπαιρναν μακριά κλωνιά μολόχας και τα έπλεκαν, σαν είδος ζώνης γύρω από τη μέση και τα λαγόνια τους. Πίστευαν πως ήταν φάρμακο που θα γιάνει τη μέση τους, θα τις κάνει δυνατές να γεννοβολούν γερά παιδιά  και να σηκώνουν τα βάρη της ζωής!

Η Παράδοσή μας σταμάτησε, πήρε βαθιά ανάσα, με κοίταξε:

– Αυτά για το στεφάνι της Πρωτομαγιάς, Καιρός να μιλήσουμε για το  μήνα Μάη τον… Καλύμνιο!

Μήνας Μάης, ο πέμπτος στη σειρά μήνας του χρόνου, τραβά τριάντα μία μέρες. Η μέρα του κρατά 14 ώρες κι η νύχτα δέκα. Πήρε τ’ όνομά του από την νύμφη Μαία, την ομορφότερη απ’ τις επτά Πλειάδες, κόρες του Άτλαντα και της Πλειόνης, μητέρας του θεού Ερμή.

              Τον λένε  και :

 α)  Λουλουδά,  απ’ το πλήθος των λουλουδιών και της μεγάλης ανθοφορίας στη Φύση,

β) Καλομηνά,  από τις πολλές καλοσυνάτες “τα στεγνά γαλήνια του Μάη¨ και “ τις γλυκές μέρες” του.  “Μη βγάλεις ούτε πάπλωμα ώσπου να ρθει ο Μάης”, να γλυκάνουν – ζεστάνουν  οι καιροί “Καλός ο ήλιος του Μαγιού, τ’ Αυγούστου το φεγγάρι”

Ο Μάης όμως έχει και τις κακοσύνες του. Απρόσμενες νεροποντές και καταιγίδες με χαλάζι, σε χρόνο που τα νερά όχι μόνο δεν ωφελούν αλλά και προξενούν  μεγάλες καταστροφές στα σπαρτά, στις καλλιέργειες, στα δεντριά, πάνω στην  ανθοφορίας τους,     “Μαδά ανθούς την ώρα που δένουν  τον καρπό”

  “Στον καταραμένο τόπο,  μήνα  Μάη  βρέχει”

  “ Σαν έπρεπε δεν έβρεχε, το Μάη εχαροβρόντα”

   “ Μάης φτιάχνει τα σπαρτά, Μάης χαλά τα”

 “ Ζήσε μαύρε – (άλογό) μου, να φας τον Μα τριφύλλι !”  

( αβέβαιο, αν δεν το καταστρέψουν οι νεροποντές του Μάη)

Ξαφνικά  και τα Μαγιάτικα  μπουρίνια, που σηκώνουν φοβερές  τρικυμίες στη θάλασσα.  Καράβια μεγάλα, με βρακωμένους καπετάνιους καταποντίζονται στα πέλαγα! “ Των καλών καπεταναίων οι γυναίκες, μήνα Μάη χηρεύουν”

   γ) Γαδουρομηνά, ο μήνας που ερωτοτροπούν και  δαγκούν – δαγκώνουν  οι γάιδαροι.

              Πολλά τα  «πεισματικά» – σατυρικά δίστιχα γι αυτόν, όπως :

Απ’ το Βουτσάνι ήρχουμου κι είγια (είδα) ένα γα(δ)ούρι

και το καλοστοχάστηκα  και σού ‘μοιαζε στη μούρη

……………………………………………………….

Όμορφη είσαι σαν τον φούρνο μας και σαν το μαεργειό μας

                                  περήφανη και νόστιμη σαν το γαΐδαρό μας

              Κι η  πρέπουσα απάντηση:  

                                    Αφού με κάνεις γά(δ)αρο γένου και συ γα(δ)άρα

     να πα  να μας  μολιάρουσι πέρα στην Αμμαάρα

                 …………………………………………………….                      

Αφού με κάνεις γάαρο, γένου και συ γαούρι

αφού ‘σαι ρε Νικόλα μου ολόφτυστος στη μούρη

……………………………………………………..

‘Πογύρισε που το στενό κι έλα απ’ το Καμάρι

και φάγκρισε τα γότζια σου να κόψουν οι γαάροι

 ………………………………………………………..

Αφού με κάνεις γάαρο, φάε τη γαουρζά μου

και αν σου κολομύρισε  πσες (πιες) και την κατρουλιά μου.

…………………………………………………

(  Πεισματικά  δίστιχα Καλύμνου, από τον Κυριάκο Μπαΐράμη, λαΐκό τραγουδοποιό, γιο του αείμνηστου τσαμπουνιστή Μιχάλη Μπαΐράμη της «Δημητρίας»)

* * *

Ο μήνας Μάιος θεωρείται “μαγεμένος”, γιατί λένε πως πιάνουν τα λογής λογής  (μαϊκά)   μάγια, και αυτά που «δένουν» το μελλόνυμφο ζευγάρι. Γι αυτό αποφεύγονται οι γάμοι το μήνα Μάιο.

            “Μα(η) γαδάρα μήν παρεις και τη Λαμπρά γυναίκα”

             “Αχ Μαργαρίτα Μαγιοπούλα, αχ Μαργαρίτα μάγισσα…”                                      

Είναι και μήνας “φο(β)ισμένος”, γιατί τις καψερές μέρες του Μάη σβουρίζουσι , τριγυρνούν τα κακά στοιχειά, τα τελώνια και οι καλομοίρες.  ( κατ’ ευφημισμό  του κακομοίρες).

            “Τη νύχτα τα μεσάνυχτα του Μα το μεσημέρι  γυρίζουν τα τελώνια ούλο το καλοκαίρι”, που  άμα αγγίξουν  όποιον βρουν έξω, απομακρυσμένο στις ερημιές το καταμεσήμερο, ή στη βαθιά νυχτιά, μαγεύουν τον και «σουμαεύουν» τον και  κάνουν του κακό (  στραβώνει το στόμα, καμπουρζαίνει, λωλαίνεται κ.α.)

* * *

           “ Ήρθε ο Μας των γυναικών ταμνάς»

              “Κουραστικός μήνας ο Μάης»

Για τις  Καλυμνιές γυναίκες. αρχίζουν οι δουλειές που δεν έχουν τελειωμό κι η μέρα του Μάη, που όλο και μεγαλώνει,  δεν  φτάνει να τις ‘ποτελειώνουν.  Να ξεστρώσουν τα σπίτια από τα βαριά χειμωνικά στρωσίδια,  να αλλάξουν τις  βαριές μονές – στρωμνές (χράμια, πάνες – κουρελούδες, τριχού(δ)ες κ.α), αλλά και τα μάλλινα προικιά της στοίβης και να πάνε στις βοτσαλωτές παραλίες να τις πλύνουν σε θαλασσινό νερό, να λιαστούσι για να “μην τις κόψει ο σκόρος”!  Οι άντρες έφευγαν για το σφουγγαράδικο ταξίδι κι αυτές, όσες ήταν από τα αγροτικές περιοχές  (Άργος, Αργινόντα, Σκάλια, Εμπορειό, Παλιόνησο, Ψέριμο έμειναν να φροντίζουν σπιτικό, παιδιά, ζα (ζώα) και χωράφια,  Δουλειές κοπιαστικές, που σαν νύχτωνε δεν είχαν πια τερμάνια – άλλες αντοχές  και μπαΐρδισμένες έπεφταν του θανατά, ήταν σαν να τις έπιανε  ταμνάς!

* * *

Όμως, χωρίς να το καταλάβουμε, η ώρα πέρασε. Σηκωθήκαμε ικανοποιημένοι, και ανακουφισμένοι γιατί η μνήμη μας ακόμα λειτουργούσε. Το κουβεντολόι ξαναζωντάνεψε αναμνήσεις από τα παιδικά  και  εφηβικά μας χρόνια, τότες που κάναμε όνειρα,  μα βάλαμε στόχους  και πείσμα, για να  τους πραγματοποιήσουμε!

                                                                         Μάης μήνας…. στο Λαφάσι Καλύμνου

   Θερμές Ευχές, για  ΚΑΛΟ ΜΗΝΑ                                                                                               

                                                                                                       Γιάννης Αν Χειλάς

Δημοσιεύτηκε στο ΦΕΚ η Κοινή Υπουργική Απόφασης (ΚΥΑ) που προβλέπει την προσωρινή λειτουργία πυλών εισόδου–εξόδου σε επιλεγμένους λιμένες και αερολιμένες της χώρας, ενισχύοντας τη διασυνδεσιμότητα νησιωτικών περιοχών του Αιγαίου.

Η απόφαση, με τίτλο «Προσωρινή είσοδος – έξοδος ατόμων από τους αερολιμένες Καρπάθου και Χίου και τους λιμένες Καλύμνου, Αγίας Μαρίνας Λέρου, Πέτρας Λέσβου, Πλωμαρίου Λέσβου και Καρλοβασίου Σάμου», φέρει τις υπογραφές των αρμόδιων υπουργών και υφυπουργών.

Συγκεκριμένα, την ΚΥΑ συνυπογράφουν οι Υφυπουργοί Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Αθανάσιος Πετραλιάς και Γεώργιος Κώτσηρας, ο Υπουργός Εσωτερικών Θεόδωρος Λιβάνιος, ο Υπουργός Προστασίας του Πολίτη Μιχαήλ Χρυσοχοΐδης, ο Υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου Αθανάσιος Πλεύρης, καθώς και ο Υπουργός Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής Βασίλειος Κικίλιας.

Τι προβλέπεται για Κάλυμνο και Λέρο

Ειδικότερα για την Κάλυμνο και τη Λέρο, προβλέπεται η προσωρινή δυνατότητα εισόδου και εξόδου προσώπων από το ελληνικό έδαφος μέσω των λιμένων Καλύμνου και Αγίας Μαρίνας Λέρου. Το μέτρο τίθεται σε ισχύ από τη δημοσίευση της απόφασης και θα έχει διάρκεια οκτώ μηνών, έως και την 31η Οκτωβρίου 2026.

Η λειτουργία των πυλών θα πραγματοποιείται καθημερινά από τις 05:00 έως τις 23:00, διευκολύνοντας τόσο την επιβατική κίνηση όσο και τις τοπικές οικονομικές δραστηριότητες.

Έλεγχοι και αρμοδιότητες

Ο διαβατηριακός έλεγχος για τον λιμένα Καλύμνου θα διενεργείται με ευθύνη του Αστυνομικού Τμήματος Καλυμνίων, ενώ για τον λιμένα Αγίας Μαρίνας Λέρου από το Αστυνομικό Τμήμα Λέρου.

Παράλληλα, ο τελωνειακός έλεγχος θα πραγματοποιείται από το Τελωνείο Καλύμνου για τον λιμένα Καλύμνου και από το Τελωνείο Λέρου για τον λιμένα Αγίας Μαρίνας.

Η συγκεκριμένη απόφαση εντάσσεται στο πλαίσιο ενίσχυσης της νησιωτικότητας και της διευκόλυνσης των μετακινήσεων, με στόχο την τόνωση της τουριστικής και οικονομικής δραστηριότητας στις ακριτικές περιοχές

Ένα χρόνιο και ιδιαίτερα επιβαρυντικό πρόβλημα για την εικόνα και τη λειτουργικότητα του λιμανιού της Καλύμνου φαίνεται να εισέρχεται πλέον σε τροχιά επίλυσης, καθώς ολοκληρώθηκε και παραδόθηκε η μελέτη για την καταγραφή και ανέλκυση των βυθισμένων και εγκαταλελειμμένων σκαφών.

Η κατάσταση στο λιμάνι, όπως καταγράφεται επιτόπου, παραμένει προβληματική, με κατεστραμμένα και παρατημένα σκάφη –πολλά εκ των οποίων προέρχονται από τη μεταναστευτική κρίση– να καταλαμβάνουν πολύτιμο χώρο ελλιμενισμού και να δημιουργούν μια ιδιαίτερα αρνητική εικόνα, ειδικά ενόψει της τουριστικής περιόδου. Σε αρκετές περιπτώσεις, σκάφη εμφανίζουν σοβαρές φθορές, όπως σπασμένα κατάρτια, ενώ δεν λείπουν και τα βυθισμένα κουφάρια εντός του λιμενικού χώρου.

Σύμφωνα με τον πρόεδρο του Δημοτικού Λιμενικού Ταμείου, Μιχάλη Πλάτση πρόκειται για ένα ζήτημα που δεν αφορά μόνο την αισθητική, αλλά και την ασφάλεια, τη λειτουργικότητα του λιμανιού και την προστασία του περιβάλλοντος. Ο περιορισμένος χώρος επιβαρύνεται σημαντικά, ενώ η παρουσία των σκαφών δημιουργεί κινδύνους και δυσκολίες στη διαχείριση των θέσεων ελλιμενισμού.

Η μελέτη που παραδόθηκε θεωρείται πλήρως τεκμηριωμένη και περιλαμβάνει αναλυτικά τη μεθοδολογία ανέλκυσης, τα στάδια υλοποίησης, το χρονοδιάγραμμα, καθώς και το συνολικό κόστος του έργου. Το εκτιμώμενο ποσό ανέρχεται περίπου στα 1.680.000 ευρώ, συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ.

Το έργο προβλέπει εξειδικευμένες διαδικασίες, με τη συμμετοχή ειδικών συνεργείων και δυτών, που θα αναλάβουν την ασφαλή ανέλκυση των σκαφών, τον καθαρισμό τους και τη διαχείριση πιθανών επικίνδυνων υλικών. Στη συνέχεια, τα σκάφη θα μεταφερθούν εκτός Καλύμνου, καθώς δεν υπάρχει δυνατότητα διάλυσης στο νησί, και θα οδηγηθούν σε κατάλληλες εγκαταστάσεις στην Αθήνα για ανακύκλωση, με πλήρη πιστοποίηση καταστροφής.

Παράλληλα με το τεχνικό σκέλος, θα προχωρήσουν και οι απαραίτητες νομικές διαδικασίες, όπως η αναζήτηση τυχόν ιδιοκτητών –αν και στη μεγάλη πλειονότητα των περιπτώσεων αυτοί δεν υπάρχουν– γεγονός που συνδέεται άμεσα με τη φύση των σκαφών.

Το επόμενο βήμα αφορά την εξασφάλιση της χρηματοδότησης, η οποία αναμένεται από το Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου . Όπως επισημαίνεται, η μελέτη έχει ήδη κατατεθεί και αποτελεί βασική προϋπόθεση για την εξασφάλιση των απαιτούμενων πόρων, καθώς το έργο δεν μπορεί να υλοποιηθεί με ίδιους πόρους λόγω του υψηλού κόστους.

Παρά τις καθυστερήσεις που έχουν σημειωθεί μέχρι σήμερα, επικρατεί συγκρατημένη αισιοδοξία ότι οι διαδικασίες θα προχωρήσουν σύντομα, ώστε να αποκατασταθεί η εικόνα του λιμανιού και να απελευθερωθεί πολύτιμος χώρος.

Το ζητούμενο πλέον είναι η άμεση ενεργοποίηση των χρηματοδοτικών μηχανισμών, ώστε ένα πρόβλημα που ταλανίζει εδώ και χρόνια το νησί να λάβει οριστική λύση.

Δείτε το ρεπορτάζ στο video που επιμελήθηκαν η Μπέττυ Μαΐλλη και ο Μάμας Χαραμαντάς

Στα 1,68 εκατ. ευρώ η ανέλκυση βυθισμένων και εγκαταλελειμμένων σκαφών στο λιμάνι Καλύμνου

Σε φάση υλοποίησης έχει περάσει το έργο της τοποθέτησης επτά (7) νέων «έξυπνων» στάσεων δημοτικής συγκοινωνίας στην Κάλυμνο, επιβεβαιώνοντας σχετικό δημοσίευμα των προηγούμενων ημερών. Οι νέες στάσεις έρχονται να αντικαταστήσουν παλαιές και φθαρμένες κατασκευές, που εδώ και χρόνια εξυπηρετούσαν με δυσκολία το επιβατικό κοινό.

Ήδη συνεργείο της αναδόχου εταιρείας TOP VISION Ε.Π.Ε. πραγματοποιεί τις απαραίτητες εργασίες για την κατασκευή των βάσεων, πάνω στις οποίες θα τοποθετηθούν τα σύγχρονα στεγάστρα. Η εγκατάσταση των στάσεων αναμένεται να ξεκινήσει άμεσα μετά την ολοκλήρωση των υποδομών, με την πλήρη ανάπτυξη του έργου να προγραμματίζεται εντός των επόμενων ημερών.

Το πρωί της Πέμπτης 30 Απριλίου 2026, το Kalymnos News βρέθηκε στη διασταύρωση προς τον Άγιο Σάββα, όπου εκτελούνται εργασίες, και είχε την ευκαιρία να συνομιλήσει με τον Δήμαρχο Καλυμνίων, Ιωάννη Μαστροκούκο, καθώς και με μέλη του συνεργείου κατασκευής.

Ο δήμαρχος τόνισε τη σημασία της παρέμβασης, υπογραμμίζοντας ότι πρόκειται για ένα αναγκαίο βήμα εκσυγχρονισμού της δημοτικής συγκοινωνίας. Όπως ανέφερε, οι νέες στάσεις δεν είναι συμβατικές, αλλά σύγχρονες «έξυπνες» κατασκευές εξοπλισμένες με φωτοβολταϊκά πάνελ, ενεργειακή αυτονομία, φωτισμό LED, δυνατότητα φόρτισης έξυπνων συσκευών, καθώς και ενημερωτικές πινακίδες.

«Είναι καιρός να εναρμονιστούμε με τα νέα δεδομένα και να ομορφύνουμε την Κάλυμνο», δήλωσε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι στάσεις θα τοποθετηθούν σε κομβικά σημεία του νησιού, όπως στον Άγιο Σάββα, στο Δημαρχείο,στο Βαθύ στο Μασούρι, στα Λινάρια στη διασταύρωση Καλογιάννη και σε άλλες περιοχές.

Από την πλευρά του συνεργείου, επισημάνθηκαν τα τεχνικά πλεονεκτήματα των νέων στάσεων, οι οποίες είναι κατασκευασμένες από αλουμίνιο, δεν απαιτούν συντήρηση και διαθέτουν σύγχρονα συστήματα ενημέρωσης επιβατών. Όπως ανέφεραν, πρόκειται για καινοτόμες κατασκευές που δεν συναντώνται ευρέως στην Ελλάδα.

Παράλληλα, ο δήμαρχος αναφέρθηκε και στη συνολική αναβάθμιση της δημοτικής συγκοινωνίας, αποκαλύπτοντας ότι ήδη βρίσκεται στο νησί ένα ηλεκτρικό λεωφορείο, ενώ δρομολογείται η προμήθεια ακόμη δύο. Επιπλέον, βρίσκεται σε εξέλιξη διαδικασία για την απόκτηση ενός συμβατικού λεωφορείου.

Απαντώντας σε ερωτήματα για τα υπάρχοντα δρομολόγια, παραδέχθηκε ότι υπάρχουν δυσκολίες, τονίζοντας όμως ότι η δημοτική αρχή παρέλαβε συγκοινωνία χωρίς επαρκή στόλο. Όπως εξήγησε, καταβλήθηκαν άμεσες προσπάθειες ενίσχυσης με διαθέσιμα μέσα, ενώ συνεχίζονται οι ενέργειες για την πλήρη αναδιοργάνωση του συστήματος.

Το έργο των νέων στάσεων χρηματοδοτείται από ίδιους πόρους του Δήμου, με τη δημοτική αρχή να δηλώνει ότι αξιοποιεί κάθε διαθέσιμο μέσο, από χορηγίες έως προγράμματα, προκειμένου να προχωρήσουν παρεμβάσεις που βελτιώνουν την καθημερινότητα των πολιτών.

Το σχετικό ρεπορτάζ συνοδεύεται από βίντεο που επιμελήθηκαν η Μπέττυ Μαΐλλη και ο Μάμας Χαραμαντάς, με δηλώσεις και εικόνες από το σημείο των εργασιών.

Ξεκίνησε η εγκατάσταση των «έξυπνων» στάσεων στην Κάλυμνο

Την επιτακτική ανάγκη επαναλειτουργίας του δημοτικού αρτοποιείου στο ακριτικό Αγαθονήσι αναδεικνύει νέα ανακοίνωση του Δήμου, υπογραμμίζοντας τον κρίσιμο ρόλο που διαδραματίζει για την καθημερινότητα των περίπου 150 μόνιμων κατοίκων, αλλά και για την εξυπηρέτηση των πολλαπλάσιων επισκεπτών κατά τη θερινή περίοδο.

Σε ένα νησί με περιορισμένες υποδομές και αυξημένες δυσκολίες ανεφοδιασμού, η λειτουργία ενός οργανωμένου αρτοποιείου δεν αποτελεί απλώς μια επιχειρηματική δραστηριότητα, αλλά βασική υπηρεσία κοινωνικής συνοχής και ποιότητας ζωής. Το ψωμί και τα βασικά αρτοσκευάσματα είναι αγαθά πρώτης ανάγκης, και η απουσία τους επιβαρύνει σημαντικά τόσο τους κατοίκους όσο και την τοπική οικονομία, ιδιαίτερα σε περιόδους αυξημένης τουριστικής κίνησης.

Μετά από άγονο επαναληπτικό διαγωνισμό εκμίσθωσης, ο Δήμος προχωρά πλέον σε διαδικασία απευθείας ανάθεσης, απευθύνοντας ανοιχτή πρόσκληση σε ενδιαφερόμενους επαγγελματίες να αναλάβουν τη λειτουργία του αρτοποιείου. Οι ιδιαίτερα χαμηλοί όροι μίσθωσης και η ύπαρξη πλήρους εξοπλισμού καθιστούν την πρόταση ελκυστική, ενώ ταυτόχρονα αναδεικνύεται ως ευκαιρία συμβολής στην ενίσχυση της τοπικής κοινωνίας.

Η επαναλειτουργία του αρτοποιείου αποτελεί ζήτημα άμεσης προτεραιότητας, όχι μόνο για την κάλυψη βασικών αναγκών, αλλά και για τη διατήρηση της βιωσιμότητας ενός ακριτικού νησιού που συνεχίζει να δίνει τη δική του μάχη απέναντι στην απομόνωση.

ΠΛΗΡΗΣ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΔΗΜΟΥ ΑΓΑΘΟΝΗΣΙΟΥ

ΕΚΜΙΣΘΩΣΗ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΑΡΤΟΠΟΙΕΙΟΥ

Προκειμένου να επαναλειτουργήσει το δημοτικό Αρτοποιείο Αγαθονησίου, μετά από τον άγονο επαναληπτικό διαγωνισμό εκμίσθωσης, ο Δήμος με ανακοίνωσή του καλεί ενδιαφερόμενο στον οποίο θα γίνει απευθείας ανάθεση εκμίσθωσης.

Το Αρτοποιείο λειτουργεί σε ιδιόκτητο δημοτικό κτίριο εμβαδού 91,00 τ.μ. με βοηθητικούς χώρους και μηχανολογικό εξοπλισμό λειτουργίας Αρτοποιείου. Το μηνιαίο μίσθωμα έχει καθορισθεί με απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου σε 70,00 ευρώ.

Η διάρκεια της μίσθωσης ορίζεται σε έξι (6) χρόνια και αρχίζει από την ημέρα της υπογραφής της σύμβασης.

Οι ενδιαφερόμενοι προκειμένου να λάβουν περισσότερες πληροφορίες μπορούν να απευθύνονται κατά τις εργάσιμες ημέρες και ώρες στο τηλέφωνο 22470 29009 και 22470 29394.

Ένα σκηνικό που απέχει πολύ από την εικόνα ενός οργανωμένου τουριστικού προορισμού αντικρίζουν αυτές τις ημέρες όσοι επισκέπτονται την πανέμορφη Τέλενδος, λίγες μόλις ώρες πριν την έναρξη της τουριστικής περιόδου με την Πρωτομαγιά. Η κατάσταση που επικρατεί στον μοναδικό παραλιακό δρόμο, ιδιαίτερα στη δεξιά πλευρά του νησιού, προκαλεί εύλογη αγανάκτηση σε επαγγελματίες και κατοίκους.

Ο επιχειρηματίας Γιώργος Τρικοίλης, ιδιοκτήτης εστιατορίου και σκάφους, σε τηλεφώνημα του, στο Kalymnos News δεν κρύβει την οργή κια την αγανάκτηση του για την εικόνα εγκατάλειψης που παρουσιάζει το νησί. Όπως ανέφερε, παρά το γεγονός ότι βρισκόμαστε στην «καρδιά» της προετοιμασίας για τη σεζόν, η Τέλενδος δείχνει αφημένη στην τύχη της.

Σύμφωνα με τον ίδιο, συνεργείο του Δήμου βρέθηκε πριν λίγες ημέρες στο νησί, πραγματοποιώντας έναν πρόχειρο καθαρισμό σε μικρό τμήμα του δρόμου, χωρίς όμως να υπάρξει συνέχεια ή ουσιαστική παρέμβαση. Το αποτέλεσμα είναι μια εικόνα ημιτελών εργασιών και πλήρους αδιαφορίας.

Όπως μας λέει τα προβλήματα που καταγράφονται είναι πολλά και σοβαρά. Ο πεζόδρομος παραμένει γεμάτος άμμο, η οποία έχει συσσωρευτεί σε σωρούς από τις χειμερινές κακοκαιρίες χωρίς καμία αποκατάσταση. Οι παραλίες δεν έχουν διαμορφωθεί, δεν έχουν γίνει τα απαραίτητα κλαδέματα δέντρων, ούτε τα καθιερωμένα ασπρίσματα που δίνουν την χαρακτηριστική καλοκαιρινή εικόνα των νησιών. Παράλληλα, το ζήτημα του δημοτικού ηλεκτροφωτισμού εξακολουθεί να παραμένει άλυτο, δημιουργώντας επιπλέον προβλήματα ασφάλειας και αισθητικής.

Μπροστά σε αυτή την κατάσταση, οι ίδιοι οι επαγγελματίες αναγκάζονται να πάρουν πρωτοβουλίες. Όπως ανέφερε ο Γιώργος Τρικοίλης, τα παιδιά του, μαζί με εκείνα γειτονικού καταστήματος, προχώρησαν μόνοι τους σε πρόχειρο καθαρισμό του δρόμου, ώστε να μπορούν να διέρχονται οι επισκέπτες. «Πληρώνουμε δημοτικά τέλη, πληρώνουμε για την Κτηματική Υπηρεσία και η κατάσταση είναι απαράδεκτη», τονίζει χαρακτηριστικά, αποτυπώνοντας το αίσθημα αδικίας που επικρατεί.

Η εικόνα αυτή προκαλεί έντονο προβληματισμό, καθώς αφορά έναν ιδιαίτερα δημοφιλή προορισμό, γνωστό για τη φυσική του ομορφιά και την αυθεντικότητά του. Η αντίθεση ανάμεσα στο τουριστικό δυναμικό της Τελένδου και στην πραγματική της κατάσταση στην έναρξη της σεζόν είναι εμφανής και ανησυχητική.

Το Kalymnos News καταγράφει την έντονη δυσαρέσκεια που επικρατεί και προγραμματίζει επιτόπια παρουσία τη Δευτέρα 4 Μαΐου 2026, προκειμένου να αποτυπωθούν τόσο τα προβλήματα όσο και οι εικόνες που αντικατοπτρίζουν την πραγματικότητα στο νησί.

Η αγανάκτηση των επαγγελματιών και των κατοίκων δεν αποτελεί απλώς μια ακόμη διαμαρτυρία. Είναι ένα ηχηρό μήνυμα ότι η τουριστική ανάπτυξη δεν μπορεί να στηρίζεται μόνο στη φυσική ομορφιά, αλλά απαιτεί στοιχειώδη οργάνωση, συνέπεια και σεβασμό προς όσους ζουν και εργάζονται σε αυτούς τους τόπους