Λόγω της 24ωρης απεργίας Π.Ν.Ο., την Παρασκευή 01/05/2026, το δρομολόγια του πλοίου SUPERFAST XI θα διαμορφωθεί, ως ακολούθως :
SUPERFAST XIΠαρασκευή 01/05/2026:Το πλοίο θα αναχωρήσει...
Το Εργατικό Κέντρο Βορείου Συγκροτήματος Δωδεκανήσου καταγγέλλει τον σοβαρό τραυματισμό εργαζόμενης σε σούπερ μάρκετ στην Κάλυμνο'
Παραθέτουμε ως έχει την Ανακοίνωση- Καταγγελία:
Σημαντική εξέλιξη για την αναβάθμιση των τουριστικών υποδομών της Καλύμνου αποτελεί η υπ’ αριθμ. 58/2026 απόφαση της Δημοτικής Επιτροπής του Δήμου Καλυμνίων, με την...
Σε εκκρεμότητα παραμένει η δημοσίευση της Κοινής Υπουργικής Απόφασης (ΚΥΑ) που αφορά τη λειτουργία του λιμένα Καλύμνου ως πύλης εισόδου-εξόδου για τη φετινή τουριστική...
Στην εποχή που η Κάλυμνος κατακτά διεθνή φήμη ως προορισμός αναρρίχησης, λίγοι θυμούνται πως η παγκόσμια ακτινοβολία του νησιού χτίστηκε πρώτα στα σκοτεινά βάθη...
Συνεχίζονται οι έλεγχοι και οι ενημερωτικές δράσεις της Ελληνικής Αστυνομίας στο πλαίσιο της εκστρατείας «Μηδενική ανοχή στη μη χρήση κράνους», με σκοπό την καθολική...
Με τη δημοσίευση στο ΦΕΚ (Τεύχος Β’ 2025/07.04.2026) της απόφασης 52715 ΕΞ 2026, το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών ενεργοποιεί το νέο Ειδικό Πρόγραμμα...
Δέσμη μέτρων στήριξης της ακτοπλοΐας, ύψους 55-57 εκ. ευρώ, με στόχο τη συγκράτηση των τιμών των εισιτηρίων, παρουσίασε σήμερα στη Βουλή ο Υπουργός Ναυτιλίας...
Της Σοφίας Κοντογιάννη * που δημοσιεύτηκε στο tornosnews.gr
Η αναγνώριση δύο νέων ιαματικών φυσικών πόρων σε Κω και Σαντορίνη διευρύνει το αποτύπωμα του ιαματικού τουρισμού...
Σε δημόσια διαβούλευση τέθηκε το σχέδιο νόμου του Υφυπουργού παρά τω Πρωθυπουργώ Παύλου Μαρινάκη με θέμα: «Αδειοδότηση παρόχων περιεχομένου επίγειας ψηφιακής τηλεοπτικής ευρυεκπομπής ελεύθερης λήψης περιφερειακής...
Την αποτροπή μιας μαζικής και, όπως αποδείχθηκε, επιστημονικά ατεκμηρίωτης παρέμβασης στο αστικό πράσινο των πόλεων χαιρετίζει το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας (ΤΕΕ), μετά την αναδίπλωση...
1η Απριλίου 2026. Πρωταπριλιά σήμερα. Η ημέρα που παραδοσιακά επιτρέπει –σχεδόν επιβάλλει– το καλοπροαίρετο ψέμα, το χαμόγελο, το «σε έπιασα!» και τη μικρή εκείνη...
Λίγο πριν τις 3.00 το μεσημέρι σήμερα Δευτέρα 26 Ιανουαρίου 2026, μια συνηθισμένη μεσημεριανή νεροποντή ήταν αρκετή για να μετατρέψει για ακόμη μία φορά...
Άλλοι ταξιδεύουν για διακοπές, άλλοι για δουλειές και άλλοι –σαν τον Καλύμνιο γιατρό και πολυτάλαντο καλλιτέχνη Γιάννη Κουλλιά– ζουν μικρές σύγχρονες Οδύσσειες με bonus...
Γράφει ο Γεώργιος Δ. Δρόσος
Η δυνατότητα συμμετοχής των δημοτικών συμβούλων στις συνεδριάσεις των Δημοτικών Συμβουλίων μέσω τηλεδιάσκεψης, που προβλέπεται για τους νησιωτικούς δήμους, φαίνεται...
Στην Κω ο «Λευτέρης» αποκαλύφθηκε.Στην Κάλυμνο… για ποιόν χτυπά η καμπάνα ;
Όπως φαίνεται, το Facebook δεν είναι απλώς κοινωνικό δίκτυο — είναι πεδίο...
Στην εποχή που η Κάλυμνος κατακτά διεθνή φήμη ως προορισμός αναρρίχησης, λίγοι θυμούνται πως η παγκόσμια ακτινοβολία του νησιού χτίστηκε πρώτα στα σκοτεινά βάθη...
Τεχνητή Νοημοσύνη και Εκπαίδευση στην Ελλάδα: Η παρέμβαση του Εκπαιδευτικού Μάριου Παπαευσταθίου στο κεντρικό δελτίο ειδήσεων του ΣΚΑΪ
Από το Τετράδιο στο ChatGPT και Από...
Στις 24 Απριλίου, μια ημερομηνία φορτισμένη με μνήμη και ευθύνη, η Κάλυμνος καλείται να σταθεί απέναντι στην ίδια της την πνευματική ιστορία. Είκοσι χρόνια...
Στο ιδιαίτερο και συχνά αχαρτογράφητο τοπίο της σύγχρονης ελληνικής ποίησης, η περίπτωση του Καλύμνιου ποιητή Σακελλάρη Καμπούρη ξεχωρίζει ως μια διαρκής πρόκληση προς τα...
Του Καλυμνιακής καταγωγής δημοσιογράφου Μιχαήλ Κακιά που δημοσιεύτηκε στην ομογενειακή εφημερίδα "ΕΘΝΙΚΟΣ ΚΗΡΥΞ"
ΑΣΤΟΡΙΑ. Την μνήμη του προστάτη του νησιού, Αγ. Σάββα του Νέου του...
Σε κλίμα βαθιάς συγκίνησης και καθολικής αναγνώρισης της προσφοράς του, η κοινωνία της Καλύμνου αποχαιρέτησε έναν άνθρωπο που άφησε ανεξίτηλο το αποτύπωμά του στον...
Υπάρχουν στιγμές που ο λόγος αδυνατεί να αποδώσει το μέγεθος της συγκίνησης και της ιστορικής βαρύτητας ενός γεγονότος. Κι όμως, ένας φίλος αναγνώστης κατάφερε...
Σημαντική εξέλιξη για την αναβάθμιση των τουριστικών υποδομών της Καλύμνου αποτελεί η υπ’ αριθμ. 58/2026 απόφαση της Δημοτικής Επιτροπής του Δήμου Καλυμνίων, με την οποία εγκρίθηκαν τα πρακτικά αξιολόγησης και κατακυρώθηκε οριστικός ανάδοχος για το έργο «Δημιουργία Προσβάσιμων, Ολοκληρωμένων, Θαλάσσιων, Τουριστικών Προορισμών Δήμου Καλυμνίων».Η εν λόγω απόφαση επικυρώθηκε από την Αποκεντρωμένη Διοίκηση Αιγαίου.
Η σύμβαση ανατέθηκε στον οικονομικό φορέα «ΤΟΒΕΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ Α.Ε.», σύμφωνα με την οικονομική προσφορά που κατατέθηκε στο πλαίσιο της σχετικής διακήρυξης και παραθέτουμε παρακάτω:
Έργο με κοινωνικό αποτύπωμα
Η συγκεκριμένη παρέμβαση δεν περιορίζεται σε μια απλή τεχνική αναβάθμιση παραλιών, αλλά στοχεύει ουσιαστικά στη βελτίωση της καθημερινότητας ατόμων με κινητικές δυσκολίες και γενικότερα πολιτών με περιορισμένη κινητικότητα, όπως ηλικιωμένοι, εγκυμονούσες γυναίκες και άτομα με προβλήματα όρασης.
Το έργο αφορά την προετοιμασία και διαμόρφωση παράκτιων υποδομών που θα επιτρέπουν την ασφαλή πρόσβαση, την ψυχαγωγία και την άθληση των συγκεκριμένων ομάδων, ενισχύοντας παράλληλα την κοινωνικοποίησή τους.
Οι παραλίες που επιλέχθηκαν
Με βάση συγκεκριμένα κριτήρια – όπως η μορφολογία του εδάφους και η εγγύτητα σε υφιστάμενες παροχές – επιλέχθηκαν τέσσερις παραλίες του νησιού:
Αργινώντα
Κασόνια
Μελιτσάχας
Βλυχάδια
Οι περιοχές αυτές κρίθηκαν κατάλληλες για την ανάπτυξη υποδομών προσβασιμότητας, ώστε να αξιοποιηθούν στο μέγιστο τα φυσικά τους χαρακτηριστικά.
Τι περιλαμβάνει το έργο
Η παρέμβαση προβλέπει ένα ολοκληρωμένο πακέτο εξοπλισμού και εγκαταστάσεων, όπως:
Ράμπες για ασφαλή πρόσβαση στη θάλασσα
Χώρους σκίασης για προστασία των λουομένων
Αποδυτήρια και χημικές τουαλέτες
Ντουζιέρες
Ειδικό εξοπλισμό για άτομα με αναπηρία
Σήμανση και φωτεινές πινακίδες
Τηλεμετρικά συστήματα παρακολούθησης και συναγερμού για την ασφάλεια των επισκεπτών
Σύντομο χρονοδιάγραμμα υλοποίησης
Η σύμβαση τίθεται σε ισχύ με την υπογραφή της και προβλέπεται να ολοκληρωθεί εντός δύο μηνών, γεγονός που σημαίνει ότι οι νέες υποδομές αναμένεται να είναι διαθέσιμες σε σύντομο χρονικό διάστημα.
Ένα βήμα προς τον προσβάσιμο τουρισμό
Η υλοποίηση του έργου εντάσσεται σε μια ευρύτερη στρατηγική ενίσχυσης του προσβάσιμου τουρισμού, αναδεικνύοντας την Κάλυμνο ως έναν προορισμό ανοιχτό και φιλόξενο για όλους.
Πέρα από τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των κατοίκων, η πρωτοβουλία αυτή δημιουργεί νέες προοπτικές για την προσέλκυση επισκεπτών με ειδικές ανάγκες, ενισχύοντας το τουριστικό προφίλ του νησιού και επεκτείνοντας τη δυναμική του σε ένα συνεχώς αναπτυσσόμενο τμήμα της διεθνούς τουριστικής αγοράς.
Η Κάλυμνος κάνει έτσι ένα ακόμη ουσιαστικό βήμα προς έναν πιο συμπεριληπτικό και σύγχρονο τουρισμό, όπου η πρόσβαση στις φυσικές ομορφιές του τόπου αποτελεί δικαίωμα για όλους
Σε εκκρεμότητα παραμένει η δημοσίευση της Κοινής Υπουργικής Απόφασης (ΚΥΑ) που αφορά τη λειτουργία του λιμένα Καλύμνου ως πύλης εισόδου-εξόδου για τη φετινή τουριστική περίοδο, προκαλώντας έντονο προβληματισμό σε τοπικούς φορείς και επαγγελματίες του νησιού.
Παρά το γεγονός ότι απομένουν μόλις δύο ημέρες για την ολοκλήρωση του Απριλίου, η σχετική απόφαση δεν έχει ακόμη δημοσιευθεί, σε αντίθεση με ό,τι ίσχυε τα προηγούμενα χρόνια, όταν η λειτουργία του λιμανιού ξεκινούσε εντός του ίδιου μήνα. Η καθυστέρηση αυτή εντείνει την αβεβαιότητα, ιδιαίτερα σε μια περίοδο που οι προετοιμασίες για την τουριστική σεζόν βρίσκονται στο αποκορύφωμα τους.
Ιδιαίτερη σημασία αποκτά το γεγονός ότι, παρά τις επανειλημμένες εξαγγελίες πολιτικών προσώπων για καθιέρωση της Καλύμνου ως λιμένα εισόδου-εξόδου καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους, η δέσμευση αυτή δεν έχει μέχρι σήμερα υλοποιηθεί. Το ζήτημα επανέρχεται δυναμικά στο προσκήνιο, με την τοπική κοινωνία να ζητά σταθερές λύσεις και όχι αποσπασματικές ρυθμίσεις.
Υπενθυμίζεται ότι στις 31 Μαρτίου 2026, κατά την τακτική ενημέρωση των διπλωματικών συντακτών, η εκπρόσωπος του Υπουργείου Εξωτερικών ανακοίνωσε την ανανέωση του προγράμματος χορήγησης θεωρήσεων βραχείας διάρκειας («visa express») για Τούρκους πολίτες σε 12 νησιά του Ανατολικού Αιγαίου. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνεται και η Κάλυμνος, όπως και τα προηγούμενα χρόνια.
Ωστόσο, βασική προϋπόθεση για την εφαρμογή του προγράμματος είναι η λειτουργία του λιμένα ως επίσημης πύλης εισόδου-εξόδου. Η καθυστέρηση στην έκδοση της ΚΥΑ δημιουργεί εμπόδια στην αξιοποίηση του μέτρου, το οποίο θεωρείται ιδιαίτερα σημαντικό για την ενίσχυση της τουριστικής κίνησης από την τουρκική αγορά.
Σύμφωνα με πληροφορίες του Kalymnos News, η ΚΥΑ έχει ήδη ετοιμαστεί και, εφόσον δεν προκύψουν απρόοπτα, αναμένεται να δημοσιευθεί εντός του πρώτου δεκαημέρου του Μαΐου. Μετά τη δημοσίευσή της, θα ξεκινήσει άμεσα και η εφαρμογή της, δίνοντας το «πράσινο φως» για τη λειτουργία του λιμένα.
Μέχρι τότε, ωστόσο, η καθυστέρηση εξακολουθεί να προκαλεί ανησυχία, με τους επαγγελματίες του τουρισμού να επισημαίνουν την ανάγκη για έγκαιρο σχεδιασμό και σαφές θεσμικό πλαίσιο, προκειμένου να μη χαθεί πολύτιμος χρόνος από τη φετινή σεζόν
Συνεχίζονται οι έλεγχοι και οι ενημερωτικές δράσεις της Ελληνικής Αστυνομίας στο πλαίσιο της εκστρατείας «Μηδενική ανοχή στη μη χρήση κράνους», με σκοπό την καθολική συμμόρφωση των οδηγών και επιβατών δίκυκλων, καθώς και των χρηστών Ε.Π.Η.Ο. (Ελαφρών Προσωπικών Ηλεκτρικών Οχημάτων).
Υπενθυμίζεται ότι, σύμφωνα με το Κατευθυντήριο Επιχειρησιακό Σχέδιο Τροχαίας, αστυνομικοί από όλες τις Υπηρεσίες Τροχαίας, Αστυνομικών Τμημάτων και Ο.Ε.Π.Τ.Α. σε ολόκληρη τη χώρα, προχωρούν σε αυστηρούς ελέγχους σε δίκυκλα, καθώς και σε επιχειρήσεις ενοικίασης δίκυκλων, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στους επαγγελματίες διανομείς και τους εργοδότες τους.
Ειδικότερα, το διάστημα από 20 έως 26 Απριλίου 2026 πραγματοποιήθηκαν –16.383- έλεγχοι, στο πλαίσιο των οποίων βεβαιώθηκαν -1.288- παραβάσεις σε οδηγούς (από τις οποίες –26– σε εργαζόμενους σε υπηρεσίες διανομής), καθώς και –144– παραβάσεις σε επιβάτες.
Ενδεικτικά, μεταξύ των παραβάσεων, οι -982- αφορούσαν οδηγούς δίκυκλων (από τους οποίους -26- διανομείς), -142- επιβάτες δίκυκλων και -305- οδηγούς Ε.Π.Η.Ο.
Πιο αναλυτικά, ανά περιφέρεια, βεβαιώθηκαν οι παρακάτω παραβάσεις:
-664- στην Αττική,
-150- στη Δυτική Ελλάδα,
-107- στα Ιόνια Νησιά,
-89- στην Κρήτη,
-82- στη Θεσσαλονίκη,
-78- στο Νότιο Αιγαίο,
-73- στη Θεσσαλία,
-57- στην Πελοπόννησο,
-35- στη Στερεά Ελλάδα,
-29- στην Ήπειρο,
-28- στην Ανατολική Μακεδονία και Θράκη,
-23- στην Κεντρική Μακεδονία,
-13- στο Βόρειο Αιγαίο και
-4- στη Δυτική Μακεδονία.
Επισημαίνεται ότι, με τη θέσπιση του νέου Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (Ν. 5209/2025), η Πολιτεία δίνει σαφές μήνυμα μηδενικής ανοχής απέναντι στη μη χρήση κράνους, μέσω της αυστηροποίησης των ποινών, ως εξής:
-350- ευρώ πρόστιμο και αφαίρεση της άδειας ικανότητας οδήγησης για -30- ημέρες για τον οδηγό δικύκλων (Οι ίδιες κυρώσεις ισχύουν και για τον οδηγό που δεν μεριμνά για την ασφάλεια του επιβάτη).
-350- ευρώ πρόστιμο για τον επιβάτη δικύκλων.
-30- ευρώ πρόστιμο για τον οδηγό Ε.Π.Η.Ο.
Υπενθυμίζεται ότι, στις περιπτώσεις υποτροπής, οι ποινές αυξάνονται σημαντικά.
Η εκστρατεία δεν αποσκοπεί στην επιβολή κυρώσεων, αλλά στην αλλαγή της αντίληψης των οδηγών και επιβατών σχετικά με την υποχρεωτική χρήση πιστοποιημένου κράνους, ως στοιχειώδους μέτρου προστασίας της ζωής.
Η Ελληνική Αστυνομία θα συνεχίσει να βρίσκεται καθημερινά στους δρόμους, με ισχυρή παρουσία και συνέπεια, προκειμένου να διασφαλίσει την καθολική εφαρμογή της υποχρεωτικής χρήσης κράνους και να εδραιωθεί μια πιο υπεύθυνη οδηγική συμπεριφορά.
Το κράνος δεν είναι απλώς αξεσουάρ – είναι ευθύνη που σώζει ζωές.
Με φόντο το απέραντο γαλάζιο και την Πόθια να απλώνεται στα πόδια του επισκέπτη και το ιστορικό κάστρο της Χρυσοχεριάς να δεσπόζει επιβλητικά, οι τρεις ανεμόμυλοι της περιοχής συνθέτουν ένα σκηνικό μοναδικής αισθητικής και πολιτιστικής αξίας.
Το Kalymnos News βρέθηκε σήμερα, Δευτέρα 27 Απριλίου 2026, στον χώρο των μύλων, καταγράφοντας από κοντά ένα έργο που έχει πλέον ολοκληρωθεί, αλλά παραμένει –προς το παρόν– χωρίς ζωή.
Πρόκειται για ένα έργο που για χρόνια αποτελούσε όραμα της τοπικής κοινωνίας. Η αποκατάσταση και ανάδειξη των ανεμόμυλων της Χρυσοχεριάς, συνολικού προϋπολογισμού 1,2 εκατομμυρίων ευρώ, ολοκληρώθηκε και παραδόθηκε διοικητικά στο Δήμο Καλυμνίων ήδη από τις 9 Νοεμβρίου 2025. Ένα έργο υψηλής αισθητικής και ιστορικής σημασίας, που υλοποιήθηκε από το Υπουργείο Πολιτισμού και ιδιοκτησίας του Δήμου Καλυμνίων, ο οποίος ήδη έχει και την πλήρη ευθύνη λειτουργίας του.
Και όμως, έξι μήνες μετά, το ερώτημα παραμένει αμείλικτο: γιατί οι μύλοι δεν λειτουργούν;
Ένα στολίδι με τεράστιες δυνατότητες
Η περιήγηση στους τρεις μύλους αποκαλύπτει το μέγεθος της ευκαιρίας που βρίσκεται μπροστά στην Κάλυμνο.
Ο πρώτος μύλος προορίζεται να λειτουργήσει ως παραδοσιακός αλευρόμυλος, προσφέροντας μια βιωματική εμπειρία στους επισκέπτες, αλλά και σε μαθητές, που θα έχουν την ευκαιρία να γνωρίσουν από κοντά την παραδοσιακή διαδικασία άλεσης.
Ο δεύτερος μύλος, με τον ευρύχωρο περιβάλλοντα χώρο και την πανοραμική θέα, σχεδιάζεται να λειτουργήσει ως παραδοσιακό καφενείο. Ένας χώρος που μπορεί να μετατραπεί σε σημείο αναφοράς για κατοίκους και επισκέπτες, προσφέροντας στιγμές χαλάρωσης με φόντο ίσως την πιο όμορφη θέα του νησιού – από την Πόθια μέχρι τη Χώρα, με το φως του ήλιου ή ακόμα και υπό το φως της πανσελήνου.
Ο τρίτος μύλος θα στεγάσει μουσείο, διατηρώντας ζωντανή την ιστορική μνήμη και την πολιτιστική κληρονομιά της Καλύμνου.
Το πρόβλημα δεν είναι το έργο – είναι η αδράνεια
Παρά την ολοκλήρωση των υποδομών, η λειτουργία των μύλων παραμένει στον «αέρα». Και αυτό γιατί εκκρεμούν βασικές ενέργειες:
Η πρόσληψη ή διάθεση προσωπικού για τη λειτουργία του αλευρόμυλου
Η στελέχωση του μουσειακού χώρου με άτομο για ξενάγηση
Η προκήρυξη και ολοκλήρωση διαγωνισμού για την εκμίσθωση του παραδοσιακού καφενείου
Χωρίς αυτά τα στοιχειώδη βήματα, το έργο κινδυνεύει να παραμείνει ένα «άψυχο κέλυφος», παρά την επένδυση και τις προσδοκίες που το συνοδεύουν.
Ένα καλοκαίρι που δεν πρέπει να χαθεί
Η τουριστική περίοδος βρίσκεται προ των πυλών. Η Κάλυμνος υποδέχεται κάθε χρόνο χιλιάδες επισκέπτες που αναζητούν αυθεντικές εμπειρίες. Οι ανεμόμυλοι της Χρυσοχεριάς μπορούν –και πρέπει– να αποτελέσουν έναν από τους κορυφαίους πόλους έλξης του νησιού.
Η καθυστέρηση δεν μπορεί να δικαιολογηθεί από γραφειοκρατικά προσκόμματα. Το έργο έχει παραδοθεί. Η ευθύνη ανήκει πλέον αποκλειστικά στον Δήμο. Αυτό που απαιτείται είναι πολιτική βούληση, ταχύτητα και αποτελεσματικότητα.
Το σαφές μήνυμα προς τη δημοτική αρχή
Το ερώτημα που τίθεται ευθέως προς τον Δήμαρχο Καλυμνίων, Ιωάννη Μαστροκούκο, είναι απλό και συγκεκριμένο:
Πότε θα προχωρήσουν οι απαραίτητες διαδικασίες ώστε οι ανεμόμυλοι να λειτουργήσουν άμεσα, μέσα στη φετινή θερινή περίοδο;
Οι πολίτες δεν ζητούν νέες υποσχέσεις. Ζητούν πράξεις. Ζητούν να δουν ένα έργο-σύμβολο να αποκτά ζωή, να αξιοποιείται και να προσφέρει ουσιαστικά στο νησί.
Η ώρα των αποφάσεων
Οι ανεμόμυλοι της Χρυσοχεριάς δεν είναι απλώς ένα ακόμη έργο υποδομής. Είναι ένα στοίχημα για την εικόνα της Καλύμνου, για την τουριστική της ανάπτυξη, για τη σύνδεση του παρελθόντος με το παρόν.
Η λέξη «άμεσα» μπορεί να ενοχλεί τη διοίκηση. Όμως στην προκειμένη περίπτωση, είναι η μόνη που ανταποκρίνεται στις ανάγκες της στιγμής.
Αν δεν κινηθούν τώρα οι διαδικασίες, το νησί κινδυνεύει να χάσει μια ολόκληρη τουριστική σεζόν. Αν όμως κινηθούν γρήγορα, οι μύλοι μπορούν να αποτελέσουν το φετινό «success story» της Καλύμνου.
Η επιλογή είναι ξεκάθαρη. Και ο χρόνος μετρά αντίστροφα.
Δείτε φωτογραφίες και το ρεπορτάζ στο video που ετοίμασαν η Μπέττυ Μαΐλλη και ο Μάμας Χαραμαντάς
Ανεμόμυλοι Χρυσοχεριάς: Ένα εμβληματικό έργο έτοιμο… αλλά ακόμη ανενεργό
Στην εποχή που η Κάλυμνος κατακτά διεθνή φήμη ως προορισμός αναρρίχησης, λίγοι θυμούνται πως η παγκόσμια ακτινοβολία του νησιού χτίστηκε πρώτα στα σκοτεινά βάθη της θάλασσας. Πριν γίνει «νησί του ύψους», υπήρξε –και για δεκαετίες κυριάρχησε ως– «νησί του βάθους», με τη σπογγαλιεία να αποτελεί όχι απλώς επάγγελμα, αλλά τρόπο ζωής, οικονομικό θαύμα και ταυτόχρονα σκληρή δοκιμασία αντοχής για γενιές Καλύμνιων.
Σε αυτό το συναρπαστικό αλλά και σκληρό κεφάλαιο της ελληνικής ναυτικής ιστορίας μάς ξεναγεί ο Μανώλης Κουτούζης, ένας από τους τελευταίους μεγάλους εκπροσώπους μιας εποχής που μοιάζει πια μακρινή. Η προσωπική του διαδρομή, που ξεκινά σχεδόν παιδικά μέσα στα καΐκια της δεκαετίας του ’50 και εκτείνεται μέχρι τα εμπορικά δίκτυα της Ευρώπης, της Αμερικής και της Ασίας, λειτουργεί ως ζωντανή μαρτυρία μιας ολόκληρης οικονομίας που άνθισε, κυριάρχησε και τελικά δοκιμάστηκε σκληρά από τις αλλαγές του κόσμου.
Το εκτενές δημοσίευμα του Θανάση Διαμαντόπουλου που δημοσιεύτηκε από το Travel.gr στο ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ,σήμερα Δευτέρα 27 Απριλίου 2026
φωτίζει όχι μόνο την πορεία ενός κοσμοπολίτη εμπόρου, αλλά και τη διαδρομή του ίδιου του καλύμνικου σφουγγαριού: από «χρυσό» της Μεσογείου σε ένα προϊόν που παλεύει να επιβιώσει μέσα σε γεωπολιτικές ανατροπές, περιβαλλοντικές κρίσεις και τη σύγχρονη μαζική παραγωγή απομιμήσεων. Πίσω από τους εντυπωσιακούς αριθμούς και τις διεθνείς συμφωνίες, αποκαλύπτεται μια καθημερινότητα γεμάτη κινδύνους, απώλειες και ακραίες συνθήκες, που σφράγισαν ανεξίτηλα την κοινωνία της Καλύμνου.
Η αφήγηση του Μανώλη Κουτούζη δεν είναι απλώς μια προσωπική ιστορία επιτυχίας· είναι η συμπύκνωση μιας ολόκληρης εποχής όπου η θάλασσα ήταν ταυτόχρονα ευλογία και απειλή, πλούτος και πόνος. Και μέσα από αυτήν, αναδύεται το διαχρονικό ερώτημα: τι μένει τελικά όταν μια τοπική οικονομία, που κάποτε κυριαρχούσε στον κόσμο, έρχεται αντιμέτωπη με την αναπόφευκτη φθορά του χρόνου;
Παραθέτουμε ως έχει το άρθρο του Θανάση Διαμαντόπουλου
Μανώλης Κουτούζης: Η ιστορία του κοσμοπολίτη και πρωτοπόρου εμπόρου του καλύμνικου σφουγγαριού
Η Κάλυμνος έγινε νησί του ύψους, της αναρρίχησης, αφού υπήρξε πρώτα νησί του βάθους, της σπογγαλιείας
Του ΘΑΝΑΣΗ ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΥ δημοσιεύτηκε από το Travel.gr στο ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ
Ο 82χρονος Μανώλης Κουτούζης ζει από το φυσικό σφουγγάρι από το 1955 και μας αφηγείται μια ζωή που την έστιψε σαν το προϊόν του επαγγέλματός του.
Στις αρχές της δεκαετίας του ’50, η Κάλυμνος ήταν η αδιαμφισβήτητη «πρωτεύουσα του σφουγγαριού» στον κόσμο. Η ετήσια παραγωγή φυσικού σφουγγαριού στη Μεσόγειο ξεπερνούσε τους 350 τόνους, με το νησί να κατέχει τον κυρίαρχο ρόλο και τα εμπορικά του σπίτια να έχουν ανθίσει σε Φρανκφούρτη, Αμβέρσα, Στοκχόλμη και Λονδίνο. Στα μέσα της δεκαετίας του ’60, τα εμβάσματα που έστελναν στο νησί οι σφουγγαράδες και οι έμποροι της διασποράς ανέρχονταν στα 138 δολάρια ανά κάτοικο, τέσσερις φορές πάνω από τον ελληνικό μέσο όρο. Το ισοζύγιο εμπορίου του νησιού ήταν θετικό κατά 120 δολάρια ανά κάτοικο, τη στιγμή που η υπόλοιπη Ελλάδα βυθιζόταν σε ελλειμματικά εμπορικά ισοζύγια, δηλαδή δεν μπορούσε να πραγματοποιήσει επαρκείς εξαγωγές. Το σφουγγάρι, με άλλα λόγια, ήταν χρυσός.
Λίγο πριν δούμε αυτές τις συνθήκες να γίνονται πραγματικότητα, στη δεκαετία του 1950 και 1960, γεννήθηκε, το 1944, ο Μανώλης Κουτούζης. Ο άνθρωπος που βοήθησε όλα τα παραπάνω να συμβούν. «Εγώ ξεκίνησα το εμπόριο σφουγγαριού το 1952 στην Κάλυμνο, σε ηλικία 7 ετών. Τα καΐκια των Καλύμνιων σφουγγαράδων έφταναν τότε ως την Αίγυπτο, τη Λιβύη, την Τυνησία, τη Λαμπεντούζα, την Παντελλερία, σε έναν θαλάσσιο «πάγκο» (σαν βραχονησίδα στην περιοχή της Νότιας Ιταλίας, που οι σφουγγαράδες και αλιείς συνήθως αποκαλούσαν όχι μόνο τη συγκεκριμένη, αλλά και όλες με την ίδια μορφολογία, «πάγκο»). Εκεί έβρισκαν δύο από τα πλέον περιζήτητα είδη: το «Λαγόφυτο» και τον «Μαρδαπά», αλλιώς «Elephant ear». Αυτό το είδος το χρησιμοποιούσε η Ανατολική Γερμανία στην έκθεση της Λειψίας και η Τσεχοσλοβακία για τα κρύσταλλά της».
Ο πατέρας του ήταν καπετάνιος. Έστειλε τον μεγάλο γιο στο Βέλγιο «να μάθει τη δουλειά του εμπορίου των σφουγγαριών». Μετά από τρία χρόνια, ο αδερφός άνοιξε δική του επιχείρηση στη Φρανκφούρτη. Ο πατέρας εγκατέλειψε τα καΐκια κι έγινε κι αυτός έμπορος, γύρω στο 1957. Ακολούθησε κι ο μικρός αδερφός. Οι δυο τους άνοιξαν τον δρόμο του Καλύμνιου σφουγγαριού στην Ευρώπη, με αποτέλεσμα να τροφοδοτούν ολόκληρη την ήπειρο. Τις εμπορικές τους ανάγκες κάλυπτε σύσσωμη η παραγωγή σφουγγαριού του νησιού: «Καμιά τριανταριά έμποροι σφουγγαριών από την Κάλυμνο κάλυπταν σε εξαγωγές όλη την Ευρώπη». Η οικογένεια Κουτούζη μόνη της παρήγαγε «3-4 τόνους σφουγγαριών τον χρόνο».
Ένα άκρως επικίνδυνο επάγγελμα
Αλλά πίσω από τους τόνους και τα εμβάσματα κρύβεται μια από τις σκληρότερες επαγγελματικές μοίρες που γνώρισε ποτέ ο ελληνικός κόσμος. «Δεν υπάρχει πιο δύσκολο επάγγελμα στον κόσμο», λέει. «7 μήνες σε ένα καΐκι. Πολλές φορές έβγαζαν ποντικό από το νερό για να τον πιούνε» συμπληρώνει.
Οι καταδύσεις έφταναν τα 70-80 μέτρα βάθος, χωρίς τεχνικές αποσυμπίεσης, χωρίς κανένα πρωτόκολλο ασφαλείας: «Πέθαιναν ή έμεναν παράλυτοι». Το 1957 δεν έλεγαν «πέθανε», έλεγαν «έσκασε» ο σφουγγαράς, μου είπε χαρακτηριστικά. Ο δύτης «δεν τρώει όλη την ημέρα τίποτα, γιατί βουτάει όλη μέρα στα 50-60 μέτρα. Το βράδυ έτρωγαν όλοι».
Ο Κουτούζης έχει χάσει πολλούς φίλους, από 18 έως 27 χρονών. «Από τη βουτιά βγαίνεις ή παράλυτος ή πεθαμένος. Η Κάλυμνος είναι ένας βράχος. Είμαστε 20 χιλιάδες κόσμος. Από τι άλλο να ζήσουμε; Γι’ αυτό μας έχει φάει η ναυτοσύνη!» αναφέρει στη συνέντευξή του στο Travel.gr.
Αυτή η ίδια ναυτοσύνη έκανε το νησί πρώτη δύναμη σε όλη την Ελλάδα στα παράκτια αλιευτικά, «ειδικά στην αλίευση ξιφιών και τόνων», και τους έστειλε σφουγγαράδες ως τη Φλόριντα και τις Μπαχάμες. «Το Tarpon Springs στη Φλόριντα και οι Μπαχάμες ήταν γεμάτες Καλύμνιους» αναφέρει
Μετά την άνοδο, η πτώση: Σαν σφουγγάρι
Η κατάρρευση ήρθε σε στάδια. Πρώτα ο Καντάφι: «Η φθορά του καλύμνιου σφουγγαριού ξεκίνησε με τον Καντάφι στη Λιβύη, ο οποίος επέβαλε φόρο στους ξένους αλιείς για να προστατεύσει το δικό του. Έπειτα, το 1986, αρρώστησαν τα σφουγγάρια ολόκληρης της Μεσογείου. Είπαν ότι οφείλεται στο Τσερνόμπιλ. Ο πατέρας είχε φύγει ήδη, το 1970. Τα σφουγγαράδικα της Καλύμνου γονάτισαν».
Ο Κουτούζης δεν εγκατέλειψε. Μετανάστευσε στο Key West της Φλόριντας, έκανε αποθήκες σφουγγαριών, το ίδιο έκανε και στις Μπαχάμες. Στη Λιβύη έχτισε επιχείρηση με ντόπια καΐκια και Καλύμνιους δύτες, που σταμάτησε με τον εμφύλιο μετά τη δολοφονία του Καντάφι. Παρ’ όλα αυτά, κατάφερε να φέρει έναν τόνο σφουγγαριών από εκεί.
Το εμπορικό δίκτυο απλώθηκε σε Τουρκία, Λιβύη, Τυνησία, «σε ένα μέρος που λέγεται Ζαρζίς, στο αεροδρόμιο του νησιού Ζέρμπα». Πήγε ερασιτεχνικά και στα «πάνω μέρη», τη Βόρεια Ελλάδα. Συνήψε διακρατική συμφωνία ακόμα και με τη Σοβιετική Ένωση, στη Μόσχα το 1987, για σφουγγάρια τύπου “Elephant ear”. Διακόσιες χιλιάδες δολάρια, από τα οποία πλήρωσα στο ελληνικό κράτος τότε 2 ή 3% (σ.σ. 1987)».
Όταν του πρότειναν οι Σοβιετικοί να δουλεύει «δελφίνι καράβια», αρνήθηκε: «Εγώ είμαι σφουγγαράς, δεν ξέρω άλλο επάγγελμα στη ζωή μου, αυτό έχω μάθει», τους απάντησε. Χτύπησε πόρτες σε Ιαπωνία και τα κατάφερε κι εκεί, ζώντας «στα καλύτερα ξενοδοχεία της Οσάκα», αλλά και σε Ταϊλάνδη, Κροατία, η οποία «βγάζει Μαρδαπά». Έφερε 70 δύτες από το Μπόντρουμ της Τουρκίας, γιατί και «εκεί έχει πολύ σφουγγάρι». Έχει αλωνίσει «τη Βόρεια Αφρική, που την ξέρω όπως ξέρω την Κάλυμνο», και την Τουρκία.
Ο πιο κοσμογυρισμένος Καλύμνιος έμπορος σφουγγαριού ήταν Νικόλας Βουβάλης, ένας από τους πιο πλούσιους ανθρώπους στον κόσμο», σφουγγαρέμπορος, πέθανε στα 59. Σήμερα, ο Μανώλης Κουτούζης, στα 82 του, βλέπει τα Καλύμνικα καΐκια να ψάχνουν πλέον για «Λουθούρια» ή «Δρούλους» γιατί τα αναζητούν οι Ασιάτες. «Σήμερα είναι πολύ δύσκολη η δουλειά γιατί η Μεσόγειος έχει αρρωστήσει» αναφέρει χαρακτηριστικά. «Σήμερα πουλάνε χόρτο για σφουγγάρια, ό,τι βλέπεις άσπρο σε σελοφάν είναι ψεύτικο. Τα σφουγγάρια πουλιούνται σε ίντσες, τα σωστά είναι ακριβά σφουγγάρια, τα φθηνά μόλις βραχούν, διαλύονται. Γιατί και στο σφουγγάρι, το φθηνό είναι τελικά ακριβό».
Ο πρόεδρος του Ιατρικού Συλλόγου Επαρχίας Καλύμνου, Γεράσιμος Αποστολάτος, εκλέχτηκε ως τακτικό μέλος του Ανωτάτου Πειθαρχικού Συμβουλίου του Πανελλήνιου Ιατρικού Συλλόγου.
Δείτε το σχετικό δελτίο τύπου του Ιατρικού Συλλόγου Επαρχίας Καλύμνου:
Την 23-04-2025 από το Τμήμα Δίωξης και Εξιχνίασης Εγκλημάτων Κω εξιχνιάστηκε υπόθεση απάτης και σχηματίστηκε δικογραφία σε βάρος δύο ημεδαπών ηλικίας 25 και 29 ετών, οι οποίοι με το πρόσχημα του λογιστή κατάφεραν να αποσπάσουν τιμαλφή εκτιμώμενης αξίας -10.000- ευρώ, από ηλικιωμένη. Επισημαίνεται στους πολίτες να είναι ιδιαίτερα επιφυλακτικοί σε ανάλογες περιπτώσεις και να προβαίνουν σε επικοινωνία με τους αρμόδιους Φορείς – Υπηρεσίες πριν την οποιαδήποτε οικονομική συναλλαγή.
Με σαφές μήνυμα ευθύνης, συνέπειας και ενότητας, ο ιατρός Μάριος Κλωνάρης αναδείχθηκε πρώτος σε σταυρούς στις εκλογές της παράταξης ΝΕΑ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΥΣΠΕΙΡΩΣΗ (Ν.ΙΑ.ΣΥΣ), καταγράφοντας ισχυρή στήριξη από τους ιατρούς της Ρόδου.
Σε δήλωσή του μετά την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων, έκανε λόγο για μια «σημαντική νίκη» που συνιστά ταυτόχρονα εντολή εμπιστοσύνης αλλά και αφετηρία για τη συνέχεια, θέτοντας ως βασικό στόχο τη διαμόρφωση ενός ισχυρού, σύγχρονου και διεκδικητικού Ιατρικού Συλλόγου, μέσα από συλλογική προσπάθεια και ευρεία συνεργασία
Παραθέτουμε ως έχει την ανακοίνωση -δήλωση του Μάριου Κλωνάρη:
Με πυξίδα την ευθύνη και τη συνέπεια, συνεχίζουμε τη δουλειά που έχουμε ξεκινήσει.
Οι ιατροί της Ρόδου απέδειξαν σήμερα ότι η συμμετοχή, η ευθύνη και η ενότητα μπορούν να χαράξουν μια νέα, ισχυρή πορεία για τον Ιατρικό μας Σύλλογο.
Με βαθιά τιμή και αίσθημα ευθύνης ευχαριστώ όλους τους συναδέλφους που με εμπιστεύτηκαν και με ανέδειξαν πρώτο σε σταυρούς στις εκλογές της παράταξης ΝΕΑ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΥΣΠΕΙΡΩΣΗ (Ν.ΙΑ.ΣΥΣ). Η εμπιστοσύνη αυτή αποτελεί για μένα δέσμευση προσφοράς, συνέπειας και καθημερινού αγώνα.
Ιδιαίτερη αναφορά και ειλικρινή ευγνωμοσύνη οφείλω στον απερχόμενο Πρόεδρο του Ιατρικού Συλλόγου Ρόδου, Ηλία Τσέρκη, ο οποίος επί οκτώ χρόνια υπηρέτησε με συνέπεια, σοβαρότητα και αποτελεσματικότητα τον ιατρικό κόσμο του νησιού. Το έργο που ξεκίνησε και εδραιώθηκε κατά τη θητεία του αποτελεί σταθερή βάση για το παρόν και το μέλλον της παράταξής μας.
Θερμά ευχαριστώ επίσης τα μέλη της παράταξης, καθώς και το απερχόμενο Διοικητικό Συμβούλιο, για τη συνεργασία, τη συμβολή και τη συλλογική προσπάθεια όλα αυτά τα χρόνια.
Η σημερινή πρωτιά αποτελεί μια σημαντική νίκη και μια ισχυρή εντολή εμπιστοσύνης. Δεν είναι, όμως, το τέλος της διαδρομής, είναι η αφετηρία. Έχουμε μπροστά μας τη μεγάλη μάχη των εκλογών. Γι’ αυτό και οφείλω ένα μεγάλο ευχαριστώ στους ανθρώπους που στάθηκαν από την πρώτη στιγμή δίπλα μου, σε φίλους και συνοδοιπόρους που με στηρίζουν έμπρακτα, με ειλικρίνεια, και αποτελούν για μένα πολύτιμη δύναμη για τη συνέχεια.
Από σήμερα ξεκινά μια νέα, δυναμική και αγωνιστική πορεία. Με ξεκάθαρο στόχο, τη νίκη στις επερχόμενες εκλογές και τη δημιουργία ενός Συλλόγου που θα εκφράζει όλους τους ιατρούς, θα δίνει συγκεκριμένες και άμεσες λύσεις και θα αγωνίζεται δυναμικά, διεκδικητικά και χωρίς συμβιβασμούς για τα δικαιώματα και τα προβλήματα του ιατρικού κόσμου.
Απευθύνω ανοιχτό κάλεσμα συνεργασίας και ενότητας προς όλους τους συναδέλφους, νοσοκομειακούς, της πρωτοβάθμιας φροντίδας και ελεύθερους επαγγελματίες. Τα προβλήματα και οι προκλήσεις που αντιμετωπίζουμε είναι κοινά και απαιτούν συλλογικές λύσεις, διάλογο, σύνθεση και ουσιαστική εκπροσώπηση.
Προχωράμε ενωμένοι, με σεβασμό σε κάθε άποψη και με ειλικρινή διάθεση σύνθεσης και συνεργασίας. Για έναν Ιατρικό Σύλλογο ισχυρό, σύγχρονο, διεκδικητικό και ουσιαστικά δίπλα στον ιατρό και την κοινωνία.
Ενώνουμε τις δυνάμεις μας και προχωράμε αποφασιστικά.