Με ιδιαίτερη επιτυχία πραγματοποιήθηκε σήμερα, Κυριακή 18 Ιανουαρίου 2026, στις 11:30 το πρωί, στο ισόγειο του Πνευματικού Κέντρου Καλύμνου, η παρουσίαση του μνημειώδους εκδοτικού έργου με τίτλο «Νικόλαος Εμμ. Βουβάλης (1859-1918), Η Ζωή και τα Έργα του Μεγάλου Καλύμνιου Ευεργέτη», του αρχαιολόγου και συγγραφέα Μιχαήλ Ι. Κουτελλά.
Το εντυπωσιακό αυτό βιβλίο αποτελεί καρπό πολυετούς έρευνας και συστηματικής μελέτης του συγγραφέα και εκδόθηκε από το «Ίδρυμα Αικατερίνης Νικολάου Βουβάλη» και το Αναγνωστήριο Καλύμνου «ΑΙ ΜΟΥΣΑΙ». Στόχος της έκδοσης είναι αφενός να αποτελέσει φόρο τιμής στον μεγάλο Καλύμνιο ευεργέτη Νικόλαο Βουβάλη και αφετέρου να συμβάλει ουσιαστικά στη μελέτη και ανάδειξη της νεότερης ιστορίας της Καλύμνου, καθώς η δράση του Βουβάλη συνδέθηκε άμεσα με τα σημαντικότερα γεγονότα του δεύτερου μισού του 19ου και των αρχών του 20ού αιώνα στο νησί. Σημαντική ήταν και η οικονομική στήριξη της έκδοσης από την Καλύμνια επιχειρηματία κα Ευδοκία Καλικατζάρου.
Το βιβλίο αριθμεί συνολικά 637 σελίδες και περιλαμβάνει 1.135 υποσημειώσεις με πλούσιες βιβλιογραφικές και αρχειακές παραπομπές, που τεκμηριώνουν με επιστημονική ακρίβεια τα γραφόμενα. Είναι δομημένο σε δύο κύρια μέρη: το πρώτο αποτελείται από 37 θεματικές ενότητες σε 365 σελίδες, ενώ το δεύτερο περιλαμβάνει 255 σελίδες με μεταγραμμένες βασικές αρχειακές μαρτυρίες, οι οποίες συμπληρώνουν και ενισχύουν τη μελέτη, προσφέροντας πολύτιμες πρωτογενείς πηγές για τη νεότερη ιστορία της Καλύμνου. Η έκδοση διακρίνεται και για την καλαίσθητη εμφάνισή της, με εικονογραφημένο, χοντρό εξώφυλλο.
Την εκδήλωση άνοιξε η Αντιπρόεδρος του Αναγνωστηρίου Καλύμνου «ΑΙ ΜΟΥΣΑΙ», Χριστίνα Παπουτσή, η οποία καλωσόρισε τους παρευρισκόμενους και αναφέρθηκε στο νέο βιβλίο, ευχαριστώντας θερμά τον συγγραφέα και μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του Αναγνωστηρίου, Μιχάλη Κουτελλά, για τη σπουδαία και απαιτητική αυτή εργασία.
Στη συνέχεια τον λόγο έλαβε ο συμβολαιογράφος Γιάννης Ρήγας, Πρόεδρος του «Ιδρύματος Αικατερίνης Νικολάου Βουβάλη», ο οποίος μίλησε για την προσωπικότητα και την προσφορά του μεγάλου ευεργέτη Νικολάου Βουβάλη, καθώς και για το έργο και την αφοσίωση του συγγραφέα στην ολοκλήρωση αυτής της εκτεταμένης μελέτης.
Ακολούθησε η παρουσίαση του βιβλίου από τον ίδιο τον συγγραφέα, αρχαιολόγο Μιχαήλ Ι. Κουτελλά.
Με έναν εξαιρετικό λόγο, εμπλουτισμένο με προβολή αρχειακού και φωτογραφικού υλικού στη γιγαντοοθόνη, καθήλωσε το ακροατήριο για περίπου μία ώρα, διατηρώντας αμείωτο το ενδιαφέρον του κοινού.
Μετά την ολοκλήρωση της παρουσίασης, πραγματοποιήθηκε η κοπή της πρωτοχρονιάτικης πίτας του Αναγνωστηρίου «ΑΙ ΜΟΥΣΑΙ», την οποία ευλόγησε ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Λέρου, Καλύμνου και Αστυπαλαίας κ. Παΐσιος.
Σημειώνεται ότι η προγραμματισμένη ετήσια Τακτική Γενική Συνέλευση του Αναγνωστηρίου αναβλήθηκε λόγω απουσίας εκτός Καλύμνου του Προέδρου του Δ.Σ. Παναγιώτη Πιζάνια.
Δείτε ένα ολιγόλεπτο βίντεο με το εισαγωγικό μέρος της παρουσίασης του Μιχαήλ Κουτελλά, καθώς και τα κύρια σημεία από την παρουσίαση που παραθέτουμε στη συνέχεια.
Φωτογραφίες και βίντεο: Μάμας Χαραμαντάς.
ΤΑ ΚΥΡΙΑ ΣΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΑΠΟ ΤΟ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑ ΜΙΧΑΗΛ ΚΟΥΤΕΛΛΑ
Ο Νικόλαος Βουβάλης υπήρξε μία ιδιοφυής και πολυδιάστατη προσωπικότητα, που σφράγισε με τη δράση και την προσφορά του τη νεότερη ιστορία της Καλύμνου. Εντελώς αυτοδημιούργητος, κατάφερε να ξεχωρίσει και να αναδειχτεί ως ο σημαντικότερος σπογγέμπορος της Καλύμνου και ένας από τους πιο δραστήριους διεθνώς, δημιουργώντας μία πολυεθνική εταιρεία, με υποκαταστήματα σε διάφορες χώρες του κόσμου. Παράλληλα όμως ανέπτυξε και ένα ανεκτίμητης αξίας πολυεπίπεδο έργο κοινωνικής προσφοράς στην ιδιαίτερη πατρίδα του, την Κάλυμνο και όχι μόνο.
Η έλλειψη μίας ολοκληρωμένης παρουσίασης της προσωπικότητας και της δράσης του Νικολάου Βουβάλη αποτέλεσε για μένα το κίνητρο να μελετήσω διεξοδικά και εμπεριστατωμένα τον σπουδαίο αυτό άνθρωπο, ο οποίος αποτελεί διαχρονικό πρότυπο, φωτεινό παράδειγμα ανιδιοτελούς προσφοράς στον γενέθλιο τόπο του. Καταπιάστηκα με τη συγγραφή, έχοντας πλήρη συναίσθηση της ιστορικής ευθύνης στην αξιοποίηση των διαθέσιμων πηγών και στην κατά το δυνατόν πληρέστερη τεκμηρίωση των γραφομένων μου.
Το βιβλίο περιλαμβάνει συνολικά 637 σελίδες και 1.135 υποσημειώσεις με τις σχετικές βιβλιογραφικές και αρχειακές παραπομπές, οι οποίες τεκμηριώνουν τα κείμενα. Είναι χωρισμένο σε δύο κύρια μέρη. Το πρώτο μέρος συνιστά την καθαυτή μελέτη για τον Νικόλαο Βουβάλη και αποτελείται από 37 συνολικά θεματικές ενότητες, σε έκταση 365 σελίδων. Το δεύτερο μέρος περιλαμβάνει 255 σελίδες με μεταγραμμένες τις κυριότερες αρχειακές μαρτυρίες που συμπληρώνουν τη μελέτη, αποτελώντας πολύτιμες πηγές πρωτογενών πληροφοριών για τη νεότερη ιστορία της Καλύμνου. Έτσι, ο αναγνώστης έχει τη δυνατότητα εύκολης πρόσβασης στο πρωτότυπο αρχειακό υλικό, το οποίο βρίσκεται διάσπαρτο στην Τοπική Αρχειακή Συλλογή του Δήμου Καλυμνίων, στο Αρχείο της Ιεράς Μητρόπολης Καλύμνου, στο Αρχείο του Ιδρύματος Αικατερίνης Νικολάου Βουβάλη, στο Αρχείο του Αρχοντικού Βουβάλη, σε εφημερίδες της εποχής εκείνης και σε οικογένειες που είχαν άμεση σχέση με τον Νικόλαο Βουβάλη και τη σύζυγό του Αικατερίνη Πελεκάνου-Βουβάλη.
Το βιβλίο αυτό, καρπός πολυετούς έρευνας και μελέτης, εκδόθηκε από το «Ίδρυμα Αικατερίνης Νικολάου Βουβάλη» και το Αναγνωστήριο Καλύμνου «ΑΙ ΜΟΥΣΑΙ», προκειμένου να αποτελέσει φόρο τιμής στον Μεγάλο Ευεργέτη και ταυτόχρονα να προάγει τη γνώση γύρω από τη νεότερη ιστορία της Καλύμνου. Τους ευχαριστώ πολύ για την εμπιστοσύνη προς το πρόσωπο και το έργο μου. Ευχαριστώ επίσης την Καλύμνια επιχειρηματία κυρία Ευδοκία Καλικατζάρου για την οικονομική στήριξη της έκδοσης. Η ηλεκτρονική επεξεργασία και επιμέλεια της εκτύπωσης πραγματοποιήθηκε από το Κέντρο Γραφικών Τεχνών Κω των κυρίων Γεωργίου Μαστρογιώργη και Γεωργίου Σκεμπέ. Ευχαριστώ από βάθους καρδιάς όλους εκείνους που με βοήθησαν στο δύσκολο έργο της συλλογής του απαραίτητου ιστορικού και αρχειακού υλικού, καθώς και τους απογόνους των ανθρώπων που σχετίστηκαν με τον Νικόλαο Βουβάλη και οι οποίοι πρόθυμα μου άνοιξαν την καρδιά τους και τα οικογενειακά αρχεία τους. Τους αναφέρω εν συντομία: Τον Μητροπολίτη μας κ.κ. Παΐσιο, την κ. Μάνια Μιχαηλίδου, τον κ. Κυριάκο Χατζηδάκη, τον κ. Ιωάννη Ρήγα, τον κ. Μιχάλη Κυράννη, την Ηγουμένη κ. Αγνή Μαγκλή, την αδελφή Αγάπη Γαλουζή, την κ. Αικατερίνη Πελεκάνου-Κλωνάρη, την κ. Καλλιόπη Χριστοδουλάκη, τους κ. Θεμιστοκλή και Αντώνιο Σπανό, την κ. Καλλιόπη Μαΐλλη, τον κ. Δανιήλ Ζερβό, τον κ. Ιωάννη Θεοφιλίδη, τον κ. Chris Wrigley, τον κ. Εμμανουήλ Ψαρρά, τον κ. Μικέ Κουκούλη την κ. Πολύμνια Θεοδωρίδου-Μαμή, την κ. Θέμιδα Καραβοκυρού-Ζαΐρη, τον κ. Δρόσο Ταυλάριο, την κ. Ευαγγελία Πελεκάνου-Ζωγραφάκη, την κ. Καλλιόπη Ζωγραφάκη-Σαρρηγιάννη, την κ. Καλοτίνα Καλογιάννη-Κλωνάρη, την κ. Άννα Κουντούρη-Κούρου, την κ. Γεωργία Κουντούρη-Οικονόμου, την κ. Νίκη Ρήγα-Γαλανομάτη, την κ. Αικατερίνη Κοκκίνου-Κουτούζη, την κ. Ευδοκία Κοπανέζου-Χαραμή, τον αδελφό μου Νικόλαο Κουτελλά, τον ιερέα Κωνσταντίνο Σμαλιό, την αείμνηστη κ. Σεμίραμις Αλαχούζου – Ψαρομπά, τον κ. Νικόλαο Κυράννη, τον κ. Ιωάννη Χειλά, τον κ. Ιωάννη Θ. Πατέλλη, τον κ. Κωνσταντίνο Μηνέττο, την κ. Ειρήνη Γκοβάτσου, τον κ. Νικόλαο Τσαγκάρη, την κ. Νίκη Καπελλά, την κ. Ευδοξία Τσουγκράνη και τον κ. Εμμανουήλ Λεβέντη.
Ιδιαίτερα όμως ευχαριστώ τη σύζυγό μου Μαρία για την ηθική υποστήριξη, τη μεγάλη υπομονή της και τις ουσιώδεις παρατηρήσεις της κατά τις αμέτρητες εργατοώρες της μελέτης του υλικού και της συγγραφής του βιβλίου.
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΒΙΒΛΙΟΥ
- Η ΚΑΛΥΜΝΟΣ ΤΗΝ ΕΠΟΧΗ ΤΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΒΟΥΒΑΛΗ (Β’ μισό 19ου – Αρχές 20ου αιώνα)
- Η ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ Ο ΧΑΡΑΚΤΗΡΑΣ ΤΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΒΟΥΒΑΛΗ
- ΤΑ ΝΕΑΝΙΚΑ ΧΡΟΝΙΑ
- ΤΑ ΠΡΩΤΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΑ ΒΗΜΑΤΑ ΣΤΟ ΛΟΝΔΙΝΟ
- ΙΔΡΥΣΗ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΟΥ ΕΜΠΟΡΙΚΟΥ ΟΙΚΟΥ ΤΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΒΟΥΒΑΛΗ
- Ο ΓΑΜΟΣ ΜΕ ΤΗΝ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΠΕΛΕΚΑΝΟΥ
- Η ΕΚΡΗΚΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΕΞΑΠΛΩΣΗ
- Ο ΣΤΟΛΟΣ ΤΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΒΟΥΒΑΛΗ
- ΠΑΡΑΛΛΗΛΗ ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΕΜΠΟΡΙΚΟΥ ΟΙΚΟΥ ΒΟΥΒΑΛΗ
- ΤΟ «ΚΑΤΑΣΤΗΜΑ ΚΑΛΥΜΝΟΥ»
- Η ΕΝΑΣΧΟΛΗΣΗ ΜΕ ΤΑ ΚΟΙΝΑ
- ΦΙΛΑΝΘΡΩΠΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΦΕΛΗΣ ΔΡΑΣΗ
- ΕΘΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΑΤΡΙΩΤΙΚΗ ΠΡΟΣΦΟΡΑ
- Ο ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΒΟΥΒΑΛΗΣ ΚΑΙ ΤΟ ΤΕΛΩΝΙΑΚΟ ΖΗΤΗΜΑ
- Ο ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΒΟΥΒΑΛΗΣ ΚΑΙ ΤΟ ΛΙΜΕΝΑΡΧΙΚΟ ΖΗΤΗΜΑ
- Ο ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΒΟΥΒΑΛΗΣ ΚΑΙ ΤΟ ΣΠΟΓΓΑΛΙΕΥΤΙΚΟ ΖΗΤΗΜΑ
- Η ΡΗΞΗ ΜΕ ΤΟΥΣ ΔΗΜΟΓΕΡΟΝΤΕΣ (1900-1901)
- Η ΑΝΕΓΕΡΣΗ ΤΟΥ ΔΗΜΟΓΕΡΟΝΤΕΙΟΥ
- ΤΟ ΒΟΥΒΑΛΕΙΟ ΠΑΡΘΕΝΑΓΩΓΕΙΟ
- Η ΒΟΥΒΑΛΕΙΟΣ ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΑΡΡΕΝΩΝ ΣΤΗ ΧΩΡΑ
- Ο ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΒΟΥΒΑΛΗΣ ΚΑΙ ΤΟ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ
- Ο ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΒΟΥΒΑΛΗΣ, Η ΛΙΜΕΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΑΙ ΤΑ ΛΙΜΕΝΙΚΑ ΕΡΓΑ
- Η ΠΑΡΕΞΗΓΗΣΗ ΜΕ ΤΟΝ ΘΕΟΦΙΛΟ ΛΕΛΕΚΗ ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ
- ΤΟΥ ΔΗΜΑΡΧΟΥ ΘΕΜΕΛΗ ΚΑΘΟΠΟΥΛΗ
- ΤΙΜΗΤΙΚΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ ΚΑΙ ΔΙΑΚΡΙΣΕΙΣ ΤΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΒΟΥΒΑΛΗ
- ΑΝΕΦΑΡΜΟΣΤΕΣ ΤΙΜΗΤΙΚΕΣ ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΚΑΛΥΜΝΙΩΝ ΓΙΑ ΤΟΝ ΝΙΚΟΛΑΟ ΒΟΥΒΑΛΗ
- ΣΥΚΟΦΑΝΤΙΕΣ ΚΑΤΑ ΤΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΒΟΥΒΑΛΗ
- Η ΑΣΘΕΝΕΙΑ ΤΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΒΟΥΒΑΛΗ
- Ο ΘΑΝΑΤΟΣ ΤΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΒΟΥΒΑΛΗ
- Η ΔΙΑΘΗΚΗ ΤΟΥ ΜΕΓΑΛΟΥ ΕΥΕΡΓΕΤΗ
- ΤΟ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΚΟ ΖΗΤΗΜΑ
- Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΟΥ ΕΜΠΟΡΙΚΟΥ ΟΙΚΟΥ ΒΟΥΒΑΛΗ ΜΕΤΑ ΤΗ ΔΙΕΥΘΕΤΗΣΗ ΤΟΥ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΚΟΥ ΖΗΤΗΜΑΤΟΣ
- Ο ΝΑΟΣ ΤΗΣ ΕΙΡΗΝΗΣ ΤΟΥ ΘΕΟΥ
- ΤΟ ΒΟΥΒΑΛΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ
- Η ΒΟΥΒΑΛΕΙΟΣ ΝΑΥΤΙΚΗ – ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΣΧΟΛΗ
- ΤΟ ΑΡΧΟΝΤΙΚΟ ΤΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗΣ ΒΟΥΒΑΛΗ
- ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΠΕΛΕΚΑΝΟΥ – ΒΟΥΒΑΛΗ (1878-1958)
- ΒΙΟΓΡΑΦΙΕΣ ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΤΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΒΟΥΒΑΛΗ
- ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΑΡΧΕΙΑΚΩΝ ΜΑΡΤΥΡΙΩΝ
- ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
