Με τη δημοσίευση στο ΦΕΚ (Τεύχος Β’ 2025/07.04.2026) της απόφασης 52715 ΕΞ 2026, το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών ενεργοποιεί το νέο Ειδικό Πρόγραμμα Συμπράξεων Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ) για την περίοδο 2026–2030, θέτοντας τις βάσεις για την υλοποίηση μεγάλων έργων με τη συμμετοχή ιδιωτικών κεφαλαίων.
Το πρόγραμμα, συνολικού προϋπολογισμού 600 εκατ. ευρώ, λειτουργεί συμπληρωματικά προς το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης, το Ταμείο Ανάκαμψης και τα συγχρηματοδοτούμενα εργαλεία, επιδιώκοντας την επιτάχυνση επενδύσεων, τη βελτίωση υποδομών και την ενίσχυση της αποδοτικότητας στη διαχείριση δημόσιων πόρων, χωρίς άμεση επιβάρυνση των δημοσιονομικών ορίων.
Καθοριστικός ρόλος για τους Δήμους
Ιδιαίτερη σημασία αποκτά η δυνατότητα συμμετοχής των Δήμων, οι οποίοι συγκαταλέγονται στους βασικούς δικαιούχους του προγράμματος, μαζί με τα Υπουργεία και τις Περιφέρειες. Η Τοπική Αυτοδιοίκηση καλείται να αξιοποιήσει το νέο πλαίσιο για να υλοποιήσει κρίσιμα έργα, αξιοποιώντας συμπράξεις με τον ιδιωτικό τομέα.
Για τους Δήμους, το πρόγραμμα ανοίγει ένα νέο πεδίο δυνατοτήτων:
- Υλοποίηση μεγάλων έργων χωρίς άμεση δημοσιονομική πίεση
- Επιτάχυνση παρεμβάσεων σε ύδρευση, απορρίμματα και αστικές αναπλάσεις
- Ανάπτυξη «έξυπνων» και ψηφιακών υπηρεσιών
- Προώθηση πράσινων και ενεργειακών έργων
Ωστόσο, η πρόσβαση στους πόρους συνοδεύεται από αυξημένες απαιτήσεις, όπως η ωριμότητα μελετών, η τεχνική επάρκεια και η ικανότητα συνεργασίας με ιδιωτικούς και χρηματοπιστωτικούς φορείς.
Οι επτά αναπτυξιακοί άξονες
Το πρόγραμμα οργανώνεται γύρω από επτά βασικούς άξονες, που αποτυπώνουν τις προτεραιότητες της αναπτυξιακής πολιτικής:
1. Κοινωνική συνοχή και ανάπτυξη
Εστιάζει σε κοινωνική κατοικία, υγεία, παιδεία, αθλητισμό, καθώς και στην ενίσχυση της ασφάλειας και της δικαιοσύνης.
2. Υποδομές και μεταφορές
Περιλαμβάνει λιμενικά έργα, οδικά και σιδηροδρομικά δίκτυα, αλλά και παρεμβάσεις αστικής κινητικότητας και οδικής ασφάλειας.
3. Πολιτική προστασία και κλιματική ανθεκτικότητα
Δίνει έμφαση σε αντιπλημμυρικά έργα και αποκαταστάσεις υποδομών από φυσικές καταστροφές.
4. Καινοτομία και ανταγωνιστικότητα
Στοχεύει στην ενίσχυση της έρευνας και της επιχειρηματικότητας.
5. Ψηφιακός μετασχηματισμός
Προωθεί την ψηφιοποίηση υπηρεσιών και την αναβάθμιση των τεχνολογικών υποδομών του Δημοσίου.
6. Πράσινη ανάπτυξη
Εστιάζει στην κυκλική οικονομία, τη διαχείριση υδάτων και αποβλήτων και τις βιώσιμες αστικές αναπλάσεις.
7. Υποστήριξη και διακυβέρνηση προγραμμάτων
Αφορά την ενίσχυση της διοικητικής ικανότητας και των μηχανισμών παρακολούθησης και αξιολόγησης.
Διαδικασία ένταξης και υλοποίησης
Η ένταξη έργων στο πρόγραμμα ακολουθεί συγκεκριμένα στάδια, με κομβικό ρόλο της Διυπουργικής Επιτροπής ΣΔΙΤ για την έγκριση, ενώ απαιτείται υποβολή προτάσεων, αξιολόγηση και τελική ένταξη στο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων. Παράλληλα, προβλέπεται η συνέχιση έργων από την προηγούμενη περίοδο και η μεταφορά έργων από άλλα χρηματοδοτικά εργαλεία.
Την ευθύνη διαχείρισης αναλαμβάνει η Διεύθυνση Διαχείρισης Εθνικού ΠΔΕ, σε συνεργασία με ενδιάμεσους φορείς, διασφαλίζοντας τον συντονισμό και την παρακολούθηση της υλοποίησης.
Μια ευκαιρία με απαιτήσεις
Το νέο πρόγραμμα ΣΔΙΤ αναδεικνύεται σε βασικό μοχλό ανάπτυξης για την επόμενη πενταετία. Για τους Δήμους, συνιστά μια σημαντική ευκαιρία να υλοποιήσουν έργα υψηλής προστιθέμενης αξίας, αξιοποιώντας ιδιωτικά κεφάλαια και σύγχρονα εργαλεία διαχείρισης.
Την ίδια στιγμή, αποτελεί και μια πρόκληση: η επιτυχής συμμετοχή θα εξαρτηθεί από την προετοιμασία, τη στρατηγική στόχευση και την ικανότητα των τοπικών αρχών να ανταποκριθούν στις αυξημένες απαιτήσεις ενός πιο σύνθετου και ανταγωνιστικού χρηματοδοτικού περιβάλλοντος.